Tam. 118 Job.nis

Kích thước: px
Bắt đầu hiển thị từ trang:

Download "Tam. 118 Job.nis"

Bản ghi

1 646 çïþkè Ï ºÞpÄ}} }ÄuÖÎ ÈÜ Ü ÎÉqÄÉÞµrÏ çïþk ªÄ}Øz ÉOñÎ ÈÞ }CÜ çïþk ÉOñÎ 1æÌÏRÝÝ ÎÉqÄÉ ÕÞÔ ÈMð ÕÈÄÞÉ. çïþk ÈÜ ÜÕOñÎ ÃyèÎlÝÝ ÎÉqÄ OñÎÞµ RÈÄÞÉ. çäõoñµ}e ÌÏÈMð Ċϵ} µþþpï¹ µèýº}æºï Ï ÎTñÄ}ÄÞÉ. 2 çïþkmµ}e X εɵVÎ QÉTñ εݵVÎ RȃÄÉÞƒ. 3 çïþkmµ}e 7,000 JµVÎ, 3,000 ± } µ¹ µvî, 1,000 µþèýµvî, 500 æìãy µxèäµvî s RÈÄÉ. ÕÉq Î çõèüïþ }µý ÌÜÞƒ RÈÄÉÞƒ. µrôµ}eì~ ÌEÄuÏsÜ çïþkçõ æìþpï æºü ÕÈÄÉÞµ RÈÄÞÉ. 4 çïþkõté ÎµÉµÝ ±RÕRµ}EÌ~ ÌsÉ ±RÕÖÞµÄ} Ĺ µý Õ JµÝvÜ ÕtRÈMð èõä}mð, ÕÞƒµÝvÉ ºçµÞÄÞpµèÝ èôì~ìmð ÕÔµ}µÎ. 5 ÕÉMð ÌsÝèÝ µývé ÕtRÈMð PCÈÄÌ~ÌsÉ çïþk Äu µþèüïsü XÈÄÞÉ. ±Õ æõþr ÌsÝèݵ} µþµmî ÕÉ ÄµÉ̈èÏ ÝvÄ}ÄÞÉ. ÕÉ, É ÌsÝèÝµÝ µõèüï ÉÎÞµ RÈMð, ÕtRÈÄuÉçÌÞMð çäõoñµ}æµäuöþµ Ĺ µý RÄϹ µývü Mò pì~ìäuéþü ÌÞÕÎ æºï ÄuRµ}µµ} FJΠɃTñ ÃyÃxÉÞÉ. ÕÉMð ÌsÝèÝµÝ ÌÞÕ¹ µývˆrèmð ÎÉÉqÌ~kÌ~ æìtñî ÌC ÏÞµ çïþk Ì~çÌÞMðÎ Õ ÕÞTñ æºï ÄÞÉ. 6 çäõmòäþƒµý* µþƒä}äèöº} ºÈÄuµ}EÎ ÈÞÝ ÕÈÄMð. ºÞÄ}ÄÞOñÎ çäõmòäþƒµçýþj ÕÈÄÞÉ. 7 µþƒä}äþƒ ºÞÄ}ÄÞÉq Î, È ¹ µrrèmð ÕRµrÛÞÏ? ÉTñ çµ } ÞÞƒ. ºÞÄ}ÄÞÉ µþƒä}äèö çèþµ}µr, ÈÞÉ gîpèïº} GÛ~ÛpÌ~ÌÞÞƒÄ}Mð ÕÈçÄÉ ÉÛÞÉ. 8 Ì~çÌÞMð µþƒä}äþƒ ºÞÄ}ÄÞÉq Î, È ÉMð ÄÞºÉÞµrÏ çïþkèõµ} µãy ÞÏÞ? gîpïsü ÕèÉÌ~ çìþéçûþþƒ ÕR ÎpÜ èü. çïþk Ä}ÄÎOñÎ ÃyèÎlÝÝ ÕOñÎÞÏsRµ}µrÛÞÉ. ÕÉ çäõoñµ}e ÌÏÈMð ÄŠÏÕÛ~èÛ Õt }J ÕtܵrÏsRµ} µrûþé ÉÛÞÞƒ. 9 ºÞÄ}ÄÞÉ, Î! ÉÞÜ çïþk çäõoñµ}eì~ ÌÏÌ~ÌJÕÄÛ~E ĵ}µ µþöã¹ µý ÝÝÉ! 10 È Þƒ Ì~çÌÞMðÎ ÕèÉlÎ, çäõmòäþƒƒ ƒµý çäõeîþöþƒµý ÉÌ~ æìþrýìjî. ÕÉMð EJÎ ÌÄ}èÄlÎ, ÕOñµ}µrRµƒEÎ Ü ÜÞÕÛ~èÛlÎ çõˆïè Ä}MðÌ~ ÌÞMð µþµ}µrû Þƒ. ÕÉ æºï µréû Ü ÜÞÕÛ~ ÛpUðÎ ÕèÉ æõû~ûp µþãº}æºï ÄŠÞƒ. Î. È Þƒ ÕèÉ ºŠÞƒÕÄuÄ}ÄuRµ}µrÛ Þƒ. ÈÞJ PXÕMðÎ ÕÉMð ÎÈèĵVÎ Õtܹ EµVÎ æìrµr, ÕÉ ÎpEÈÄ æºü ÕÈÄÉÞµ Rµ}µrÛÞÉ. 11 ÉÞÜ ÕOñµ}µrRÌ~ÌèÕ èéä}èälî È Þƒ ÎMð èµèï È }C ÔpÄ}MðÕt } ÞÜ Î PµÄ}ÄuÛ~E çèöþµ Î èî ÕÉ ºÌsÌ~ÌÞÉ ÉTñ TñÄuÏÝpµ}µrçÛÉ ÉTñ ÌÄuÜÝvÄ}ÄÞÉ. 12 µþƒä}äþƒ ºÞÄ}ÄÞÉq Î, Ì~ÌCçÏ µ } JÎ. çïþkµ}eº} æºþèäîþé æìþrýµývé çîü É ÕtRÌ~ÌÌ~ÌC Mð çõãyj ÎÞÉÞUðÎ æºï. ÉÞÜ ÕÉ Î èìä} MðÉkTñÄ}ÄÞçÄ ÉÛÞÞƒ. ÌsÉk ºÞÄ}ÄÞÉ µþƒä}ärè Ï ºÈÈrÄuèÏ Õt }Jº} æºétñ Õt } ÞÉ. çïþk Ü ÜÞÕÛ~~ ~èûlî Ôµ}} }µrûþé 13 ±RÈÞÝ, QÄ}Ä ºçµÞÄÖÉqÉ Õ }CÜ çïþkõté εɵVÎ, εݵVÎ ÃyJ, ÄuÖÞ }èºöºî RÈÄuµ}æµÞÃyCRÈÄÞÞƒµÝ. 14 Ì~çÌÞMð ±RÕÉ çïþkõt Î ÕÈMð, µþèýµý XMðµ}æµÞÃyCRÈÄÉ, µx èäµý Rçµ kü çîï ÈMðµ}æµÞÃyC RÈÄÉ. 15 ÉÞÜ ºçÌÏÞƒ ¹ µèýä} ÄÞµ}µr Õt }J ÎMð ÎpRµ¹ µèý µõþƒèmðµ} æµþãy ÞÞƒµÝ! ºçÌÏÞƒ* ÉèÉÄ} ÄÕtÖ Ü ÜÞ çõèüïþ }µèýlî æµþétñ Õt } ÞÞƒµÝ. Î Îp Î æºþü UðÎ ÌCÏÞµ ÄÌ~ÌsÕÖ PCÈÄÕÉ ÈÞÉ Î }JçÎ! ɺ} æºï Äuèϵ} FÛpÉÞÉ. 16 ÕÉ Äèɵ} FÛpµ}æµÞÃyCRµ}EÎ çìþmð ÎÛ~æÛÞRÕÉ çïþkõt Î ÕÈÄÞÉ. ÖÃy ÞÎ Ý, ÕÞÉqˆRÈMð ÎpÉÉÜ ÎpÉÉq ÎMð JµèÝlÎ çõèüïþ } µèýlî ÞpÄ}MðÕt } Mð. ÈÞÉ ±RÕÉ Î }JçÎ ÄÌ~ÌsçÉÉ. ε}E Èĺ} æºï ÄuèÏ FTñÎ ÌCÏÞµ ÕÈçÄÉ! ɵ} FÛpÉÞÉ. ºçÌÏÞƒƒ ÌÞèÜÕÉÌ~ÌEÄuèϺ} ºÞÞƒÈÄ ¼É¹ µý. ÕÞƒµÝ ¼É¹ µèýä} ÄÞµ}µr, ÕÞƒµÝvÉ æìþrýµèýµ} µõþƒèmð æºü ÕÞÞƒµÝ.

2 647 çïþk 1:17-2:12 17 ÈÄ Ý Õ ÕÞTñ æºþü ˆµ}æµÞÃy CRµ}EÎ çìþçä, ÉæÉÞRÕÉ ÕÈÄÞÉ. ÈÄ QÉÛÞÕMð Ý, µü çäïþƒ QÉTñ EXµ}µèÝ OñÌ~Ìs, ¹ µèýä} ÄÞµ}µr, ² } µ¹ µèýµ} µõþƒèmð æºétñõt } ÞÞƒ µý! ÕÞƒµÝ çõèüïþ }µèýlî æµþétñõt } ÞÞƒµÝ. ÈÞÉ Î }JçÎ ÄÌ~Ìs çéé Èĺ} æºï ÄuèÏ Îµ}Eº} æºþü UðÎ ÌCÏÞµ ÕÈçÄÉ! ÉTº} æºþé ÉÞÉ. 18 QÉÛÞÎ Ý çìºrµ}æµþãycrµ}eî çìþçä, ÎÛ~TñÎ ±RÕÉ ÕÈÄÞÉ. ÈÞÉ µþõmð Ý, ÎMð εɵVΠεݵVÎ QÄ}Ä ºçµÞÄÖÉqÉ Õ }CÜ ÃyJ, ÄuÖÞ }èºöºî ÌRµrµ}æµÞÃyCRÈÄÞÞƒµÝ. 19 Ì~çÌÞMð ±R ÌÜÄ}ĵ} µþû~tñ ÌÞèÜ ÕÉÄ}ÄuˆRÈMð Õ ºr, Õ }è ÔpÄ}ÄMð, ÎMð εɵÝvÉ Î MðÎ, εݵÝvÉ Î MðÎ Õ J Õ Ô ÈÄÄÞÜ, ÕÞƒµÝ ÎÞpÄ}MðÌ~ çìþéþþƒµý. ÈÞÉ ±RÕÉ Î }JçÎ ÄÌ~ÌsăçÄÉ. ÉçÕ Î Îp Î ÈÄ æºï ÄuèÏ æäþpõtµ}µ ÕÈçÄÉ! ÉÛÞÉ. 20 çïþk èäµ} çµ } çìþmð, ÕÉMð Mðµ}µÄ}èÄ æõývì~ìjä}mðî æìþr }J è µèýµ} µrôpä}mðµ}æµþãy ÞÉ, ÄèÜ èï ÎÔpÄ}MðÕt } ÞÉ. ÌsÉk çïþk ÄèÖ ÏsÜ ÕtXÈMð, çäõèé ÖÞÄuÄ}ÄÞÉ. 21 ÈÞÉ ÈÄ ÜµÄ}ÄuÜ ÌsÛÈÄçÌÞMð ÈpÞƒÕÞÃÎÞµ RȃçÄÉ, ÉÉq Î Mð mî Rµ}µÕtÜ èü. ÈÞÉ ÎÞpÄ}Mð ÈÄ Üèµ Õt }J È ¹ µrº} æºü UðÎ çìþmð, ÈÞÉ ÈpÞƒÕÞÃÎÞµ MðmÎpÉÛp æºü Uð çõé. µþƒä}äþƒ æµþjä}äþþƒ, µþƒäƒäþƒ JÄ}Mðµ}æµÞÃy ÞÞƒ. µþƒä}ärè Ï ÈÞÎÄ} èää} MðÄul¹ µý! ÉÛÞÉ. 22 èõæïü ÜÞÎ ÈrµÔ ÈÄÞUðÎ, çïþk ÌÞÕÎ æºï ÏÕtÜ èü. çäõé ÄÕTñ æºï ÄuRÈÄÞÞƒ ÉTñ çïþk EèÛ æºþü Ü mîpü èü. ºÞÄ}} }ÄÞÉ çïþkmµ}} }E Î Ãyy yjî æäþü èüä}} ÄRµrÛÞÉ ÎÛ~æÛÞRÈÞÝ, çäõmòäþƒµýƒ µþƒä}äèöº} 2 ºÈÄuµ}µ ÕÈÄÞÞƒµÝ. ºÞÄ}ÄÞOñÎ µþƒä} ÄèÖº} ºÈÄuÌ~ÌÄÛ~µÞµ ÕÈÄÞÉ. 2 µþƒä}äþƒ ºÞÄ}ÄÞÉq Î, È ¹ µrrèmð ÕRµrÉÛÞÏ? ÉTñ çµ } ÞÞƒ. ºÞÄ}ÄÞÉ µþƒä}ärµ}e, ÈÞÉ gîpæï¹ EÎ GÛ~ÛpÄ} ÄuÞpÈMðµ}æµÞÃyCRÈçÄÉ ÉTñ ÌÄuÜ FÛpÉÞÉ. 3 Ì~çÌÞMð µþƒä}äþƒ ºÞÄ}ÄÞèÉ çèþµ}µr, É ÄÞºÉÞµrÏ çïþkèõµ} µãy ÞÏÞ? gîpïsü ÕèÉÌ~ çìþéçûþþƒ ÕR ÎpÜ èü. ÕÉ ÃyèÎlÝÝÕOñÎÞÏsRµ} µrûþé. ÕÉ çäõoñµ}e ÌÏÈMð ÄŠÏ ÕÛ~èÛÕt }J ÕtÜEµrÛÞÉ. µ}µþöãp ÎpÉÛp ÕOñµ}EÝÝèÕ èéä}èälî Ôpµ}EÎ ÌC È çµ }JÎ F, ÕÉ ÉOñÎ ÃyèÎlÝÝÕÉÞµ Rµ} µrûþé ɃÛÞÞƒ. 4 ºÞÄ}ÄÞÉ, çäþuðµ}eä} çäþü!* ÉTñ ÌÄuÜ æºþééþé. ±RÕÉ ÄÞÉ ÏsèÖ µþì~ìäû~µþµ ÄÉÉq PÝÝ Ü ÜÞÕÛ~ èûlî æµþjì~ìþé. 5 ÕÉMð Î èìä} MðÉkTñÄ}MðÎ ÌC È Þƒ ÎMð èµèï È }JÕ ÖÞÉÞÜ, Ì~çÌÞMð ÎMð PµÄ} ÄuÛ~E çèöþµ ÕÉ Î èîº} ºÌs̃ ÌÞÉ! * ÉÛÞÉ. 6 ̃çÌÞMð µþƒä}äþƒ ºÞÄ}ÄÞèÉÌ~ ÌÞÞƒÄ}Mð, Mð ºÞp, çïþk É Û~ÛUðµ}Eµ} µšô Ì~Ì }CRµ}µrÛÞÉ. ÉÞÜ Õèɵ} æµþüƒõäû~e Î }JΠɵ}E OñÎÄu ÏsÜ èü ÉÛÞÞƒ. 7 ÌsÉk ºÞÄ}ÄÞÉ µþƒä}äþp ÎpRÈMð æºétñ, çïþkmµ}e çõäèéîpµ}µ kãy µèýµ} æµþjä}äþé. ÕÉMð ÌÞĹ µývé CÌ~ÌEÄuÏsˆRÈMð ÄèÜÏsÉ º}ºr ÕèÖµ}EÎ çõäèé ÄRÎ Ì~kÃyµÝ çïþkõté æü¹ EÎ µþãì~ì } É. 8 ÉçÕ çïþk EÌ~è̵} EÕtÏˆÉ Rçµ }µþþƒèäþé. ÕÉMð kãy µèýº} GÖÃyJÕÄÛ~E è ÈÄ ÎÃy ÌÞÃy Ä}ÄuÉ ±R MðÃyè Ì~ ÌÏÉ ÌJÄ}ÄuÉÞÉ. 9 çïþkõté ÎèÉÕt ÕèÉ çèþµ}ƒµr, È ÉOñÎ çäõoñµ}e ÃyèÎ lýýõéþï Rµ}µrÛÞÏÞ? È Þƒ çäõèéº} ºÌsÄ}Ä ÕÃyÃÎ ÎÞpÄ}MðÕtJð? ÉTñ çµ } ÞÝ. 10 ÌsÛE çïþk ÄÉMð ÎèÉÕtÏs Î, È Q Ä}ÄÉÎÞÉÕèÝÌ~ çìþüì~ çìg µrûþï! çäõé ÈÜ ÜÕÛ~èÛµ} æµþjµ}eî çìþmð, ÈÞÎ ÕÛ~èÛ Û~µrçÛÞÎ. ÉçÕ ÈÞÎ æäþü èüµèýlî Û~µçÕÃyJÎ, PèÛÏs µ}f ÞMð ÉTñ ÌÄuÜ ÄÈÄÞÉ. Ü ÜÞÄ} æäþü èüµývéçìþmðî çïþk ÌÞÕÎ æºï ÏÕtÜ èü. ÕÉ çäõoñµ}e ÄuÖÞµ MðmÎ çìºõtü èü. çïþkõté PÉ T ÈÃyy yìþƒƒ ƒµý Õèɵƒƒ µþã ÕRµrÛÞÞƒƒ ƒµý 11 çäîþéqˆrèmð ˆÌ~ÌÞGÎ, HµrÏs ˆRÈMð ÌsÜ ÄÞMðÎ, ÈÞµÎÞÕtˆRÈMð çºþì~ ÌÞRÎ çïþkõté PɃTñ ÈÃyÌÞƒµÝ. çïþkmµ}e çèþp } Ü ÜÞ ÄŠÏµÞÞpϹƒ µèýìû~ûp çµýõtì~ì } ÞÞƒµÝ. Î QÕ RΠĹ µý Õ JµÝvˆRÈMð kûì~ì }J ²Þp Ä}ÄuÜ ºÈÄuÄ}ÄÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ ÕÉq Î çìþï, ÄÞ¹ µý OñðÄÞÌÄ}èÄÄ} æäþpõtµ}µmî TñÄÜ FÛmÎ PCæÕJÄ} ÄÞÞƒµÝ (ÄŠÞƒÎÞÉqÄ}ÄÞÞƒµÝ). 12 ÉÞÜ Î } çäþuðð ðµ}} }EÄ}} çäþü ÄÛ~E ±RÕÉ ÕˆèÏÄ} ÄÕtÞƒµ}µ èäçõãyjîþéþuðî æºï ÕÞÉ ÉÌ~ æìþrýìjî. ºÌsÌ~~ ~ÌÞÉ ÌsÛRµ}EÄ} ÄŠèÎ çèþpjî ÌC çµ }ÌMð.

3 çïþk 2:13-3: QÕRÎ çïþkèõä} MòÖÄ}ÄuÜ µãy çìþmð, ( ÕÉ çïþkõþ É lû~ûþþƒ µý) çïþk ÎpµmÎ ÕtÄ}ÄuÏÞºÎÞµµ} µþãì~ì } ÄÞÜ, ÕÉ çïþk É ÈÎ kõmð ºrÖÎÎÞµ RÈÄMð! ÕÞƒµÝ ºÄ}ÄÎp }J XÄÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ Ĺ µý è µèýµ} µrôpäƒmðµ}æµþãy ÞÞƒµÝ, Mðµ èýµ} µþû~ûpuðî ÄèÜÏsUðÎ Õ ºræÏÛpÈMð, Ĺ µý Mðµ}µÄ}èÄlÎ Îɵ}µÜµ}µÄ}èÄlÎ æõývì~ìjä}äuéþþƒµý. 13 ÌsÉk ÈÄ QÉTñ ÈÃyÌÞƒµVÎ çïþkçõþj ÄèÖÏsÜ X ÌµÜ µvî X ÖmµVÎ ÎÞƒÈÄuRÈ ÄÞÞƒµÝ. çïþk ÎpµmÎ MðÉkÛ~Tñµ}æµÞÃyC RÈÄÄÞÜ, ±RÕRÎ çïþkçõþj èälî çìºõtü èü. çïþk ÄÞÉ ÌsÛÈÄÈÞèݺ}} ºÌsµ}} }µrûþé ÌsÉk çïþk ÄÉ ÕÞèÏÄ}ÄuÛÈMð ÄÞÉ 3 ÌsÛÈÄÈÞèݺ} ºÌsÄ}ÄÞÉ. 2-3 ÕÉ, ÈÞÉ ÌsÛÈÄÈÞÝ ÉæÛÉTñÎ ÖÞÄÌC Ôpµ}µÌ~Ì }JÎ É ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé. Mð ±R Ãy É ÕÞƒµÝ FÛpÏ Öm, ÉTñÎ RÈ ÄuRµ}µµ} F ÞæÄÉ ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé! 4 ÈÈÞÝ RÃyJ çìþµ ÕtRÎ k µrçûé. ÈÈÞèÝÄ} çäõé ÎÛµ}µ çõãyj æîé ÕtRÎ kµrçûé. ÈÈÞÝvÜ ±Ýv ÌsÖµÞºrÄ}ÄuRµ}µµ} F ÞæÄÉ ÕtRÎ k µrçûé. 5 ÎÖÃÎ Õ ÕÝm R }ç Þ MçÌÞÜ, ÈÈÞÝ Õ ÕÝm RÝÞ ÏsRµ}µ çõãyjæîé ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé. RÃy çîµ¹ µý ÈÈÞèÝ ÎèÛµ}µ }J æîémî, ÈÞÉ ÌsÛÈÄÈÞÝvˆRÈÄ RÃy çîµ¹ µý ±ÝvèÏ º}GTñÄ}Ä }JÎ ÉmÎ ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé. 6 RÝ ÈÞÉ ÌsÛÈÄ ÈÄ ÖèÕ µ}µröîpµ}µ }JÎ. ÈÞÝµÞ }CÏsˆRÈMð ÈÄ Öm È µ}µì~ì }JÎ. ÈÄ ÎÞÄÄ} ÄuUðÎ ÈÄ ÖèÕº} çºþƒµ}µçõãy ÞÎ. 7 ÈÄ Öm èälî ÕtèÝÕtµ}µÞ ÄuRµ}µ }JÎ. Õ ÕtÖÕtÜ ÎµrÔ º}ºrÏÞÉ ÈÄ ±ˆlÎ çµýþäurµ}µ }JÎ. 8 ºrÜ ÎÈÄuÖÕÞÄuµÝ ˆÕtÏÞÄÞèÉ* XÌ~Ì ÕtRÎ kµrûþþƒµý. ÕÞƒµÝ ºÞ̹ µý }J΃ ÈÞÉ ÌsÛÈÄÈÞèÝ ÕÞƒµÝ ºÌsµ}µ }JÎ. 9 ÈÈÞÝvÉ ÕtCæÕÝÝv RÝÞµ }JÎ. ÈƒÄ Öm ÕtCÏˆÉ ±Ývµ}µÞµµ} µþä} ÄuRµ}µ }JÎ, ÉÞÜ ÈÄ ±Ýv ±RçÌÞMðÎ ÕÖÞÄuRµ}µ }JÎ HÞpÏÉqÉ PÄÜ µäuþƒ µèý Mð ÌÞÞƒµ}µÞÄuRµ}µ }JÎ. ˆÕtÏÞÄÞÉ ¹ E Mð ÃyèÎÏsÜ µ Ü ÎpRµÎÞÉ ÖÞ }ººÉÞEÎ. ºrÜ ¼É¹ µý Mð ÄÞÉ HÞpÏèÉ ÕtX¹ EÎ ÉTñ ÃyLñµr ÉÛÉÞƒ, MðçÕHÞpÏ µröµãä}äuû~eµ} µþöãî. 10 æééqü, ÈÄ Öm ÈÞÉ ÌsÛÌ~ÌèÄÄ} Äè æºï ÏÕtÜ èü. Ä} æäþü èüµèý ÈÞÉ µþãþäurµ}eî ÌC, ÈÄ Öm ÉèÉÄ} Äè æºï Ï ÕtÜ èü. 11 ÈÞÉ ÌsÛÈÄçÌÞçÄ É ÎÞpµ}µÕtÜ èü? ÈÞÉ É ÌsÛÌ~ÌsÜ ÎCÏÕtÜ èü? 12 Ƀ É ÄÞÏ ÉƒèÉ ÕÝMð PÔ¹ µþˆü ÄÞ¹ µrµ}æµþãy ÞÝ? É Éƒ ÄÞÏsÉ ÎÞÞƒkµÝ ɵ}EÌ~ ÌÞUò } CÉ? ÈÞɃ ÌsÛÈÄçÌÞçÄ ÎÞpÄ}ÄuRÈÄÞÜ, Ì~çÌÞMð ºÎÞÄÞÉÄ}çÄÞJ RÈÄuRÌ~çÌÉ. PÛ~µÞÜÄ}ÄuÜ gîpïsü ÕÞÔ ÈÄ ÖºÞƒ µçýþjî ¾ÞÉqµçÝÞJÎ ÈÞÉ Ûµ}µÎÞµp ²Ï mµ}æµþãycrµ}µ ÕtRÎ kµrçûé. Ì~ çìþmð Ôpµ}µÌ~Ì }Jµ} µþãþîû~çìþé ¹ µèýä} Ĺ µvµ}µþµ ÕÞƒµÝ µ }Cµ} æµþãycrèäþþƒµý. 15 ÕÞƒµÝ Ĺ µý Õ JµèÝÌ~* æìþééþuðî æõýývïþuðî ÈrÖÌ~ÌsÉÞƒ, ÕÞƒµçÝÞJ F kèäµ}µì~ì }CRµ}µ çõãyjæîé ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé. 16 ÌsÛÌ~ÌsÜ ÎÞpÄ}MðÌ~ kèäµ}µì~ì } EÔÈèÄÏÞÏ ÈÞÉ É Rµ}µÕtÜ èü? ̵ˆÉƒ ±Ývèϵ} µãycöþä EÔÈèÄèÏÌ~ çìþétñ RÈÄuRµ}µ ÎÞ }ç ÉÞ É ÕtRÎ kµrçûé. 17 µü ÜèÛÏsÜ Rµ}EÎ çìþmð ÄŠçÏÞÞƒ, æäþü èü ÄRÕèÄ ÈrTñÄ}MðµrÛÞÞƒµÝ. çºþþƒmû~û ¼É¹ µý µü ÜèÛÏsÜ ²Ï æõjµ}µrûþþƒµý. 18 ºrèÛµ} èµäuµvî F µü ÜèÛÏsÜ GµÎ µþãyµrûþþƒµý. ÕÞƒµèݵ} µþì~ çìþþƒ ÕÞƒµèÝ çèþµ}µrµ} Fµ}EÖÜ JÕèÄ ÕÞƒµÝ çµ }ÌÄuÜ èü. 19 Pµ}µrÏÎÞÉÕÞƒµVÎ Pµ}µrÏÎÛ~Û ÕÞƒµVÎ ÉÌ~ ÌÜÕèµ ¼É¹ µý µü ÜèÛÏsÜ Rµ}µrÛÞÞƒµÝ. CèÎl¹ F ÎÞÉÉq ÎpRÈMð ÕtJÄèÜÌ~ æìû~ûprµ}µrûþé. 20 MðÉkTñÎ ±RÕÉ É æäþ ÞƒÈMð ÕÞÔçÕÃyJÎ? µºèä ÉÎÞmè Ï ²R ÕOñµ}E É ÏsÞƒ ÄÖçÕÃyJÎ? 21 Î ÎÉqÄÉ ÎÞpµ}µ ÕtRÎ kµrûþé, ÉÞÜ ÎÖÃÎ ÕRÕÄuÜ èü. Mðµ}µPÝÝ Î ÎÉqÄÉ ÎèÛÈÄ æìþµ}µr Ä}èÄÌ~ ÌÞÞƒµ} µruðî ÎÖÃÄ}èÄă çäjµrûþé. 22 ÈÄ ¼É¹ µý Ĺ µý µü ÜèÛµèݵ} µþãyìäuü εrÔº}ºrÏÞÏ Rµ}µrÛÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ Ĺ µý kèä EÔpèϵ} (µü ÜèÛ èï) µãyj µývì~ìè µrûþþƒµý. 23 ÉÞÜ çäõé ÄuÞƒµÞÜăèÄ ÖµºrÏ ÎÞµ èõä}äurµ}µrûþþƒ. ÕÞƒµèÝÌ~ ÌÞMð µþì~ìäû~µþµº} GÛ~ÛpUðÎ ²R GÕèÖ XÌ~kµrÛÞÞƒ. Õ JµÝ µü ÜèÛµÝ.

4 649 çïþk 3:24-5:6 24 ºÞÌ~ÌsJÎ çèöä}äuü ÈÞÉ MðÉÌÄ}ÄÞÜ æìrqº}g ÕtJµrçÛÉ. εrÔ ºƒºrÏsÉÞÜ Ü Ü. É PèÛÏ JµÝ ÄÃyà èöì~ çìþü æõývì~ìjµréûé. 25 çäþ ÌϹ µöî ɵ}E ÈrµÔÜÞÎ É ¾}ºrÏsRÈçÄÉ. MðçÕ Éµ}E ÈrµÔ ÈMðÝÝMð! ÈÞÉ ÎpµmÎ ¾}ºrÏMð ɵ}E çèþp } Mð! 26 ÈÞÉ èîäulû PCÏÕtÜ èü. É ÉÞÜ èýì~ìþû PCÏÕtÜ èü. ÈÞÉ ²Ï æõjµ}µ ÏÜÕtÜ èü. ÈÞÉ ÎpµmÎ µü¹ µrì~çìþïsrµ}µrçûé! ÉÛÞÉ. ˆÌƒƒ ƒìþøzz çìgµrûþé çäîþéquðýý ˆÌ~ÌÞØz, ÏÞÖÞ ÕMð Î P É çìº PÏÉÛÞÜ Éƒèɵ} µüµ}µpûº} æºï lîþ? ÉÞUðÎ çìºþîü µ}µrµ}æµþýý ÏÞÖÞÜ FJÎ? 3 çïþkçõ, È ÌÜRµ}Eµ} µû~ìsä}äþï. È æìüõ ÉÎÞÉ µö¹ µvµ}e æìüèéä} ÄÈÄÞÏ. 4 Õ Ô ÌÕÞƒµVµ}E É æºþû~µý ÄÕtÉ. ÄÞÎÞµ ÈrÛ~µ PCÏÞÄÕÞƒµVµ}E È æìü ÉÝvÄ}ÄÞÏ. 5 ÉÞÜ Ì~çÌÞMð ɵ}EÄ} æäþü èü µý çèþƒµréûé, È MðÃxÕtÔµ}µrÛÞÏ. æäþü èüµýƒ ÉèÉÄ} ÄÞµ}EµrÉÛÉ, È µü¹ µrì~çìþµrûþï! 6 È çäõèé µéî ÌÃyLñµrÛÞÏ ÕèÖ ÈÎ kµrûþï. È ÈÜ ÜÕÉ. ÉçÕ, MðçÕ É ÈÎ Ìsµ}èµÏÞÏsRµ}µ çõãyjîü ÜÕÞ? 7 çïþkçõ, èäº} ºrÈÄuÄ}MðÌ~ÌÞÞƒ: µý¹ µîû~ûõé ÕOñÎ Ôpµ}µÌ~Ì } ÄuÜ èü. ÈÜ çüþþƒ ÉTñÎ Ôpµ}µÌ~Ì } ÄuÜ èü. 8 ÈÞÉ Ä èîèï ÕtèÝÕtÌ~çÌÞèÖlÎ æµþjèîèï ÕtèÄÌ~ÌÕèÖlÎ µãycrµ} µrçûé. ÕÞƒµÝ èä ÕtèÄÄ}ÄÞÞƒµçÝÞ èäçï TñÕè º} æºï Õèĵ} µãyc Rµ}µrÉçÛÉ! 9 çäõoñè Ï GÕ޺ΠÈÄ ¼É¹ µèýµ} æµþü µrûmð. çäõoñè Ï ÈÞºrÏsÉ µþû~tñ ÕÞƒµèÝ Ôpµ}µrÛMð. 10 Ä çïþþƒ µþƒ¼qä}mðº} ºr¹ µ¹ µèýì~çìþü PÔ¹ EµrÛÞÞƒµÝ. ÄŠçÏÞÞƒ èîäuïþ ÏsRµ}EÎ ÌC çäõé æºï µrûþþƒ, çäõé ÕÞƒµÝvÉ ÌÛ~µèÝ æèþtñµ}µrûþþƒ. 11 Î, Ä}ÄŠçÏÞÞƒ, æµþü ÕÄÛ~E ÎpRµ¹ µèýµ} µþãþä ºr¹ µ¹ µèýì~ çìþéûprµ} µrûþþƒµý. ÕÞƒµÝ Ûµ}µrÛÞÞƒµÝ, ÕÞƒ µý ¼É¹ µý èüèm ÄpÞpµrÛÞÞƒµÝ. 12 ÖµºrÏÎÞµ ɵ}E ±R æºï Äu ÄÖÌ~Ì } Mð. É µþmðµý ÄèÉ æîü ˆÏ EÖˆÜ çµ } É. 13 ÖÕtÉ æµ } µéõþï, Mð É Mòµ}µÄ}èĵ} æµjä}ämð. 14 ÈÞÉ ÌÏÈMð ÈJ¹ µrçéé. É UðÎ k µý Ü ÜÞÎ ÈJ¹ µré. 15 ±R Õt É PµÄ}èĵ} µ ÈÄMð. É ˆÉ ÎÏsÞƒµÝ EÄ}Äu }J ÈrÉÛÉ. 16 Õt èºïþmð ÈrÉÛMð, ÉÉÞÜ Mð ÉÉæÕÉTñ ÌÞÞƒµ}µ PCÏÕtÜ èü. É µãyµývé PɃçÉ ±R RÕÎ ÈrÉÛMð, Ì~çÌÞMð èîäuïþïsrèämð. Ì~çÌÞMð Îpµ èîäuïþé ±R EÖèܵ} çµ }ç É: 17 ÎÉqÄÉ çäõèéõt È ÄuÎÞÉÞµ Rµ}µ PClÎÞ? ÄÉèÉ Ãy Þµ}µrÉ ÕèÖµ} µþ }CUðÎ ÎÉqÄÉ MòÏ èîïþµ Rµ}µ PClÎÞ? 18 ÌÞRÎ, çäõé ÕÖMð ÌÖçÜÞµÄ}ÄuÉ ÌÃxÏÞ }µýv Î F ÈÎ Ìsµ}èµ èõì~ì ÄuÜ èü. çäõé ÄÉMð çäõmòäþƒµýv PÎ EÛ~Û¹ µèýµ} µþãyµrûþþƒ. 19 ÉçÕ Èrº}ºÏÎÞµ ¼É¹ µý ÎpµmÎ çîþºîþéõþƒµý! ÕÞƒµÝ µývîãy Õ J µývü * Õºrµ}µrÛÞÞƒµÝ. µ}µývîãy Õ J µývé ØzÄuÕÞÖ¹ µý kxäuçïïþeî. æìþ }JÌ~gº}ºrèϵ} µþ }CUðÎ ÝvÄÞµ ÕÞƒµÝ ÈGµ}µrµ} æµþü ÜÌ~ÌJµrÛÞÞƒµÝ. 20 ¼É¹ µý HÞpÏ ÄÏÈ æäþ ¹ µr HÞpÏÉqÉ ÎèÛm Î }JÎ ÎÞpµ}µrÛÞÞƒµÝ, ÏÞRÎ èäµ} µõéqì~ìmð¹ F Ü èü. ÕÞƒµÝ ÎÞpÄ}Mð ÉæÛÉTñÎ Ü ÜÞÄÌC ÎèÛÈMðÌ~ çìþµrûþþƒµý. 21 ÕÞƒµÝ F ÞÖ¹ µývé µïstñµý Xµ}µÌ~Ì } É. ÈÄ ¼É¹ µý ¾ÞÉ ÎpÉÛp ÎCµrÛÞÞƒµÝ. çïþkçõ, ÕtRÎ ÌsÉÞÜ FÌ~ÌsJ, 5 ÉÞÜ ÏÞRÎ ÌÄuÜ ÄÖÎÞ } ÞÞƒµÝ! È ÈÄ çäõmòäéq Î ÄuRÎ Ìs ÌÞÞƒÌƒÌ Þƒ? 2 ±R Q ÉpÉ çµþìî Õèɵ} æµþü UðÎ, ±R Q ÉqÉ ÕˆÏ ÃÞƒ mµý Õèɵ} æµþü UðÎ. 3 ÄÞÉ ÌÞMðµÞÌ~ÌÞÉÕÉ É ÃƒÃxÏ ±R Q èéµ} µãyç É. ÉÞÜ ÄuDæÖÉ ÕÉ ÎÞÃy ÞÉ.* 4 ÏÞRÎ ÕÉMð ¼É¹ µvµ}e ÄÕ PCÏÕtÜ èü. ÈrÏÞϺ} ºèÌÏsÜ ÕÞƒ µvµ}e ÄÖÕÝvÌ~ÌÞÞƒ ÕRÎpÜ èü. 5 ÕÞƒµÝvÉ ÌÏsÞƒµèÝæÏÜ ÜÞΠ̺rÄ} çäþþƒ Ãy ÉÞƒ. P }µývé ÈJçÕ ÕÝRÎ ÄÞÉqϹ µèýlî F ̺rlÝÝ ÈÄ ¼É¹ µý JÄ}Mðµ}æµÞÃy ÉÞƒ. ÕÞƒ µývé æìþr }µèýæïü ÜÞÎ çìöþèº lýçýþþƒ JÄ}Mðµ}æµÞÃy ÉÞƒƒ. 6 MòºrµÝvˆRÈMð Ċϵ} µþü¹ µý ÕRÕÄuÜ èü. gîpïsˆrèmð æäþü èü PèÝÌ~ÌÄuÜ èü. µývîãyy Õ J ÄÛ~E ÎÉqÄ ºÞ ÖÎ ÉÌ~ æìþrýìjî. ÉÞÜ... ÎÞÃyy y ÞÉ ÉÞÜ ÄuDæÖÉ ÕÉ Õ J ºÌsµ}µÌ~Ì } Mð.

5 çïþk 5:7-6: ÉÞÜ ÎÉqÄçÉÞ æèrì~ìsˆrèmð æìþûpµý çîçü XÎ kõmð Ä}ÄèÉ Èrº}ºÏçÎÞ Õ ÕÞçÛ, æäþü èüïoñ ÌÕtµ}µÌ~ ÌsÛÈÄuRµ}µrÛÞÉ. 8 ÉÞÜ çïþkçõ, ÈÞÉ ÉèÉçÌÞÜ RÈÄuRÈÄÞÜ, çäõéq Î ÄuRÎ Ìs É µ ¹ µèýµ} FÛpÏsRÌ~çÌÉ. 9 çäõé æºï µrû Û~kÄÎÞÉ µþþpï¹ µèý ¼É¹ µý kþpèmðæµþýý PCÏÞMð. çäõé æºï µrû ÄuºÏ¹ µvµ}e PCçÕ ÏsÜ èü. 10 çäõé gîpµ}e ÎèÔèÏ OñÌ~k µrûþþƒ. ÕÞƒ ÕÏÜ µvµ}e ÄÃyà èö OñÌ~kµrÛÞÞƒ. 11 ÝvèÎÏÞÉÕèÉÄ} çäõé ÏÞƒÄ}Mð µrûþþƒ, ÕÞƒ MðÏÖPÝÝÕèÉ ÎµrÔ º}ºr ÏÞµ}EµrÛÞÞƒ. 12 kä}äuºþˆä}äépýý, Ä çïþþpé Äu } ¹ µèý, ÕÞƒµÝ æõû~ûpïè Ï PCÏÞÄÌC çäõé ÄJµ}µrÛÞÞƒ. 13 ¾ÞÉPÝçÝÞèÖlÎ ÕÞƒµÝ µãyãx µývçüçï ÕtXÎ ÌC æºï Mð kä}äuºþˆä} ÄÉÎÞÉ Ä}Äu } ¹ƒµÝ æõû~ûpïè Ï PCÏÞÄÌC çäõé æºï µrûþþƒ. 14 Ä}ÄèµÏ ÄuÛèκވµÝ ̵ˆçÜçÏ ÄJÎÞTñµrÛÞÞƒµÝ. RÝvÜ ÄÉ ÌÞèÄèϵ} µþãä} ÄJÎÞTñµrÉÛÕèÉÌ~çÌÞÜ, ÕÞƒ µý ÈÃy̵ˆUðÎ µþãì~ìjµrûþþƒµý. 15 çäõé èôµèýµ} µþì~ìþû~tñµrûþþƒ. ÄuÛèκވµÝvÉ èµµ}eî ÕÞƒ èô µèý µþì~ìþû~tñµrûþþƒ. 16 ÉçÕ èôµý ÈÎ Ìsµ}èµçÏÞCRµ} µrûþþƒµý. ÈrÏÞÏÎÛ~Û ÄŠÏ ¼É¹ µèýä} çäõé Ôpµ}µrÛÞÞƒ. 17 çäõé ÄuRÄ}MðÎ ÎÉqÄÉ ÌÞµ}µrÏ ÕÞÉ. ºÞƒÕ ÕÜ ÜèÎlÝÝ çäõé É èéä} ÄÃyCµ}EÎ çìþmð PèÛÏs ÞçÄ. 18 çäõé ÄÞÉ Û~ÌJÄ}MðÎ µþï¹ µèýµ} µ }JµrÛÞÞƒ. ÕÞƒ ºrÜRµ}Eµ} µþï PÃy Þµ}µÜÞÎ, ÉÞÜ ÕÞƒ èµµçý ÕÛ~èÛµ} EÃÎÞµ}EÎ. 19 TñÕèµ æäþü èüµývˆrèmðî ÕÞƒ Éèɵ} µþì~ìþû~tñõþþƒ. Î, X æäþü èüµývuðî È Þƒ kãyì ÎÞ }DÞƒ! 20 ̾}ºµ}µÞÜÄ}ÄuUðÎ çäõé ÉèÉ ÎÖÃÄ}ÄuˆRÈMð µþì~ìþû~tñõþþƒ. çìþþƒµ} µþüä}äpuðî çäõé ÉèÉ ÎÖÃÄ} ÄuˆRÈMð ÌÞMðµÞÌ~ÌÞÞƒ! 21 Ĺ µý FÞpÏ ÈÞmµÝÞÜ ¼É¹ µý ¹ µèýµ} EÛpÄ}MðÄ} ÄŠÏÕÛ~èÛµ} FÛÜÞÎ. ÉÞÜ çäõé ÉèÉÌ~ ÌÞMðµÞÌ~ÌÞÞƒ. ÄŠÏÉ ÈrµXÎ çìþmð È ¾}ºÄ} çäèõ ÏsÜ èü! 22 ÔpèÕµ} µãyjî ̾}ºÄ}èÄÌ~ ÌÞÞƒÄ} MðÎ È ÈèµÌ~ÌÞÏ. µþ }J ÎpRµ¹ µèýµ} µãyjî È ¾}ºÎÞ } ÞÏ. 23 ÉOñè Ï ÉÌCµ}èµÏsÉÌC ÕψɃ ÌÞèÛµVÎ F ÈÄ É ÌCµ}èµÏsÜ Ì¹ EæµÞÝVÎ. µþ }J ÎpRµ¹ µvî F ÉçÉÞJ ºÎÞÄÞÉÎ æºï Mðµ}æµÞÝVÎ. 24 ÉMð F ÞÖÎ ÌÞMðµÞÌ~ÌÞµ RÌ~ÌÄÞÜ È Þƒ ºÎÞÄÞÉÄ}çÄÞJ ( èîäu ÏÞµ) ÕÞÔ ÕÞÏ. ÉMð æºþä}mðµ}µèý ÃyÃxÌ~ÌÞÞƒÄ}Mð ²ÉTñÎ µþãþîü çìþµþäurì~ìèäµ} µþãyìþï. 25 ɵ}EÌ~ ÌÜ EÔÈèÄµÝ ÌsÛÌ~ÌÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ gîpïsé kû~µèýì~çìþétñ ÌÜÖÞÕÞÞƒµÝ 26 TñÕè µ}µþüî ÕèÖµ}EÎ ÕÝRÎ çµþmðèîèïì~ çìþü È Þƒ RÌ~Ì Þƒ. Î, È Þƒ PÄuÞƒ ÕÏMð ÕèÖµ}EÎ ÕÞÔ Õ Þƒ. 27 çïþkçõ, ÈÞ¹ µý ÕÛ~èÛµ} µû~tñ, ÃyèÎæÏÉTñ ÛpÈÄuRµ}µrçÛÞÎ. É çõ, çïþkçõ, ÈÞ¹ µý æºþü Õèĵ} çµ }J, È ÏÞµçÕ èäµ} µû~tñµ}æµþý ÉTñ FÛpÉÞÉ. çïþk ˆÌ~~ ~ÌÞGµ}} }EÌ~~ ÌÄuÜ FTññ ñµrûþé Ì~çÌÞMð çïþk, É MðÉ̹ µèý ÈrTñÄ}MðÌ~ ÌÞÞƒµ}µµ} FJÎÞÉÞÜ, É æäþü èüµý ÄÖÞºrÜ èõµ}µì~ì µ} FJÎÞ ÉÞÜ, È É MðÏÖÄ}èÄÌ~ kþpèm æµþýõþï. 3 µ Û~µèÖ ÎÃèܵ} µþ }CUðÎ É MðÏÞƒ ÌÞÖÎÞÉMð. ÄÉÞÜ ÄÞÉ É ÕÞÞƒÄ}èÄµÝ Q Ä}ÄÉÎÞÉèÕÏÞµÄ} çäþétñµréûé. 4 ºÞƒÕ ÕÜ ÜèÎlÝÝ çäõoñè Ï Î kµý ÉOñÝçÝ Rµ}µrÉÛÉ. ÈÄ Î kµývé Õt Ä}èÄ É Õt ÌRE µréûmð! çäõoñè Ï æµþcï lä¹ µý ɵ}æµÄuÖÞµ ÃxÕEÄ}Mð ÈrÛ~µrÉÛÉ. 5 ÈÄÄ} ÄŠèÎlÎ ÈrµÔÞÄçÌÞMð È FÛpÏÕÛ~èÛº} æºþü ÕMð GÜÌÎ ( ÝvMð). µþ }Jµ} µxèälî ÄuÉÌÄÛ~EÌ~ kü µì~ìjî çìþmð PèÛÏp ÞMð. ÌGmµ}EÎ ÄÉ Ãm µrè µ}eî çìþmð PèÛ Ïs ÞMð. 6 Ì~ÌÛ~Û Ãm GèÕµ}µÞMð. P }è ÏsÉ æõãyìeäuµ}eº} GèÕ ÏsÜ èü. 7 ÈÞÉ èää} æäþ ÎTñµ}µrçÛÉ; Ä}ÄèµÏ Ãm ɵ}Eº} ºˆÌ~èÌÄ} ÄRµrÛMð! ÉMð ÕÞÞƒÄ}èĵVÎ Ì~çÌÞMð ɵ}E Õ ÕÞçÛ ÝÝÉ. 8 ÈÞÉ çµ }ÌèÕ Éµ}Eµ} µrè µ}µ çõãyjæîé ÕtRÎ kµrçûé. ÈÞÉ ÕtRÎ ÌsÏÕÛ~èÛÄ} çäõé ɵ}EÄ} ÄRÕÞÞƒ É ÕtRÎ kµrçûé. 9 çäõé ÉèÉ ÈGµ}µrÌ~ çìþ çõãyjî É ÕtRÎ kµrçûé. ÕRè Ï µöä}äué QÜÎÞµ ÉèÉ ÔpÄ}Äu ÜÞÎ. 10 ÕÞƒ Éèɵ} æµþétñõt } ÞÜ ÈÞÉ ±R µþþpïä}èäµ} EÛpÄ}Mð TñÄÜè çõé. ÈÞÉ ±R µþþpïä}èäµ} EÛpÄ}Mð

6 651 çïþk 6:11-7:9 εrÔ º}ºrÏè çõé. Ä}ÄèÉ çõäèé µèý OñÌÕtÄ}Mð¹ F ÌÞpGÄ}ÄÎÞÉÕÞpÉ ÕÞÞƒÄ}èĵèÝ µšô Ì~ÌCÏ ÈÞÉ ÎTñµ}µ ÕtÜ èü. 11 É ÕˆèÎ EèÛÈMðÌ~ çìþïsû~tñ, ÉçÕ æäþ ÞƒÈMð ÕÞÔ ÕÄuÜ Éµ}E ÈÎ Ìsµ}èµ Ü èü. ɵ}E ÉÉ çèr æîé ÛpçÏÉ, ÉçÕ, ÈÞÉ æìþtñèî l É RÌ~ÌÄÛ~E µþöãîpü èü. 12 ÈÞÉ ÌÞèÛèÏÌ~ çìþétñ ÌÜÎ æìþrèäuïõéþ. É Î k æõãy µüä}äþü ÉÄÞ? 13 ɵ}E ÈÞçÉ ÄmÎ Û~ÛÜ Éµ}µrÜ èü. æééqü, æõûƒûpçïþ ÉÉq ÎpRÈMð JÄ}Mðµ}æµÞÝÝÌ~Ì } Mð. 14 ±RÕOñµ}EÄ} æäþü èüµý çèþƒèµ ÏsÜ, ÕÉMð ÈÃyÌÞƒµÝ ÕÉq Î Öµ}µÎÞÏsRµ}µ }JÎ. ±RÕÉ ÕÉMð ÈÃyÌÉq Î, ÕÉ ºÞƒÕ ÕÜ ÜèÎlÝÝ çäõéq ÎpRÈMð Õtܵrº} æºéûþü F, ÈÎ Ìsµ}èµµ}EÞpÏÕÉÞµ È ÈMðµ} æµþýý } JÎ. 15 ÉÞÜ É ºçµÞÄÖÖÞµrÏ È ¹ µçýþ ÈÎ Ìsµ}èµµ}EÞpÏÕÞƒµÝÞµ Ü èü. ÈÞÉ ¹ µèýº} ºÞÞƒÈÄuRµ}µ PCÏÞMð. ºrܵÞÜÎ ÌÞÏ ÈMðÎ, ÎÛ~TñÎ ºrܵÞÜÎ ÌÞÏÞÎUðÎ Rµ}µrÉÛ È çöþè µèýì~ çìþü È ¹ µý µþãì~ìjµrû ÞƒµÝ. 16 ÌÉqµ} µ }CÏÞUðÎ REÎ ÌÉqÏÞUðÎ ÈrÖÎ ÌsÏsRµ}µrÉÛ È SÛ~Tñµ}µèÝÌ~çÌÞÜ, È ¹ µý æìþ¹ µrì~ ÌÞÏ µrû ÞƒµÝ. 17 ÜÞƒÈÄ æõì~ìµ}µþüä}äuü ÄÃyà ރ ÌÞÏ ÕMð ÈrÉTñÕtJµrÛMð, È SÛ~TñÎ ÎèÛÈMð ÕtJµrÛMð. 18 ÕtÏÞÌÞÞpµÝ ÌÞèÜÕÉÄ}ÄuÉ ÕèÝm µèýlî æèývmµèýlî ÌsÉæÄÞ ÞƒÈMð, µþãþîü çìþï ÕtJµrÛÞÞƒµÝ. 19 çäîþõté ÕtÏÞÌÞÞpµÝ ÄÃyà èöä} çäjµrûþþƒµý. çºìþõté ÌsÖÏÞÃxµÝ (ÌÏÃxµÝ) ÈÎ Ìsµ}èµçÏÞJ ÌÞÞƒµ}µrÛÞÞƒ µý. 20 ÕÞƒµÝ ÄÃyà èöµ} µãy è ÕÄuÜ ÈÎ Ìsµ}èµçÏÞJ Rµ}µrÛÞÞƒµÝ, ÉÞÜ ÎÞÛ~ÛÎè µrûþþƒµý. 21 Ì~çÌÞMð, È ¹ µý ÈÄ È RÛ~Tñµ}µèÝÌ~ çìþü Rµ}µrÛ ÞƒµÝ. É æäþü èüµèýµ} µãyj ¾}GµrÛ ÞƒµÝ. 22 ÈÞɃ ¹ µýv Î ÄÕtèÏ ÈÞCçÉÉÞ? ɵ}µÞµ È ¹ µý ÏÞÞp ÎÞÕMð æõeîþéî æµþjµ}µ çõãyc çééþ? 23 ÌèµÕÉq ÎpRÈMð Éèɵ} µþì~ ÌÞÛ~Tñ¹ µý! æµþcçïþþp ÎpRÈMð É èéµ} µþì~ìþû~tñ¹ µý! ÉTñ ÈÞÉ ¹ µýv Ä}ÄuÜ FÛpçÉÉÞ? 24 ÉçÕ Ì~çÌÞMð ɵ}Eµ} µû~ìs l¹ µý, ÈÞÉ èîäuïþµ RÌ~çÌÉ. ÈÞÉ æºï Ä ÄÕÛ~èÛº} G }Cµ}µÞ }J¹ µý. 25 çèþƒèîïþé ÕÞÞƒÄ}èÄµÝ Û~ÛÜ Îpµ}µèÕ. ÉÞÜ ¹ µý ÕtÕÞĹ µý èälî ÈpSÌsµ}µÕtÜ èü. 26 ɃèÉ ÕtÎÞƒºrµ}µÄ} Äu } Îp }JÝ Ý ÞƒµÝÞ? çîuðî çºþþƒm ÄRÎ ÕÞÞƒÄ}èÄ µèýº} æºþü ÜÌ~çÌÞµrÛ ÞƒµÝÞ? 27 ÄȃèĵÝÛ~Û ÌsÝèݵÝvÉ æìþrý µèýì~ æìû, È ¹ µý HÄÞ mî æºï Õ ÞƒµÝ. ¹ µý æºþèä ÈÃyÌèÉçÏ ÕtÛ~Ì ÞƒµÝ. 28 ÉÞÜ Ì~çÌÞMð, É PµÄ}èÄ ÖÞl¹ µý. ÈÞɃ ¹ µýv Î æìþï FÛÎÞ }ç É. 29 ÉçÕ Ì~çÌÞMð ¹ µý ÎÉèÄ ÎÞÛ~Tñ¹ µý. È ÄuÏÞÏ æºïü Ì ÞÄŠÞƒµÝ, Î ÃyJÎ ºrÈÄuÄ}MÌ~ ÌÞR¹ µý. ÈÞÉ ÄÕçÛMðÎ æºï ÏÕtÜ èü. 30 ÈÞÉ æìþï FÛÕtÜ èü. ÈÞÉ ºÞpÏÞÉÕÛ~èÛ ÄÕTñµÝvˆRÈMð ÌsÞpÄ}ÄÛp çõé ÉÛÞÉ. 7 çïþk Î ÃyJÎ, gîpïsü ÎÉqÄOñµ}E ÎpEÈÄ µ ¹ µvãyj çõèüµ}æµé ÕÞ¹ µì~ì } ÌÃxÏÞÝvÉ ÈÞ }µèýì~ çìþéûmð ÕÉ ÈÞ }µý. 2 æõì~ìèþývü ÎpEÈÄ èôì~ìsû~eì~ ÌsÉ EÝvÞƒÈÄ ÈrÔèÜ ÈÞJÎ CèÎèÏÌ~ çìþéûõé ÎÉqÄÉ. ºÎ ÌÝ ÈÞVµ}µÞµµ} µþä}äurµ}eî Ì~ÌÃxÏÞèÝÌ~ çìþéûprµ} µrûþé. 3 ÎÞÛ~ÛÈÄRÎ ÎÞĹ µý ±ÉÛÉÌsÉ ±ÉÛÞÏ µôpèäé. MðÉÌÈÄRÎ ÖmµèÝ ±ÉÛÉÌsÉ ±ÉÛÞÏ OñÌÕtÄ}çÄÉ. 4 ÈÞÉ ÌJÄ}ÄuRµ}EÎ çìþmð, XÕÄÛ~E Ä}ÄèÉ ºÎÏÎ Rµ}µrÛMð? ÉTñ ÃyLñµrçÛÉ. ÉÞÜ Öm È ÃyJµ} æµþãyç çìþµrûmð. ÈÞÉ ÄuRÎ ÌslÎ köãyjî HÞpÏÉ Äuµ}EÎ ÕèÖ ÌJÄ}ÄuRµ} µrçûé. 5 É Î ÌsÜ kxµ}µvî Xµ}EµVÎ ÌCÈÄuRµ}µrÉÛÉ. Ƀ çäþü ÞpÈMð kãyµýþü ÈrÖÎ ÌsÏsRµ}µrÉÛÉ. 6 æèï ÌÕÉqÉ ÈÞ ÞèÕµ}* µþ }CUðÎ É ÈÞ }µý çõµîþµµ} µôpµréûé. É ÕÞÔ µ}èµ ÈÎ Ìsµ}èµÏsÉÛp PCÕè µrûmð. 7 çäõçé, É ÕÞÔ µ}èµ ±R Qº}çº É ÈrèÉmFTñÎ. ÈÞÉ ÉpçÎÜ (Î Ãy JÎ ) ÈÉèÎèÏÌ~ ÌÞÞƒµ}µÌ~çÌÞÕÄuÜ èü. 8 È ¹ µý ÉèÉ Î ÃyJÎ ÌÞÞƒµ}µÌ~ çìþõäuü èü. ɃèÉÄ} çäjõ ÞƒµÝ, ÉÞÜ ÈÞÉ ÔpÈMÌ~ çìþïsrì~çìé. 9 çîµî ÎèÛÈMð µþãþîû~çìþµrûmð. èäì~çìþétñ, ±RÕÉ ÎÞpÄ}Mðµ} µü ÜèÛ æèï ÌÕÉqɃƒ ÈÞ Þ MðÃpµèÝ æèï lî ±R µrõt, ±R NòèÜ ÎÛ~Û NòÛ~µÝvOóç æºuðä}mðõäû~e Èĵ} µrõt ÌÏÉÌJµrÛMð.

7 çïþk 7:10-8: ÏsÜ µ}µî ÌÃyÃÌ~ÌJµrÛÞÉ, ÕÉ Î ÃyJÎ ÕRÕÄuÜ èü. 10 ÕÉMð ÌèÔÏ Õ }CÛ~E ÕÉ Î ÃyJÎ ÕÖÌ~çÌÞÕÄuÜ èü. ÕÉ Õ J ÕèÉ Éq ±RçÌÞMðÎ ÛpÏÞMð. 11 ÉçÕ, ÈÞÉ èîäuïþµ Rµ}µÎÞ }ç É! ÈÞÉ æõývì~ìè ÏÞµÌ~ çìg çõé! É Õt MðÉkTñµrÛMð! É Ä}MðÎÞ µºèmð çìþïsrì~ìäþü ÈÞÉ PèÛÏsJçÕÉ. 12 çäõçé, É Éµ}Eµ} µþõüþ ÏsRµ}µrÛ Þƒ? ÈÞÉ µ ÜÞ, µ Ü Öµ}µÉÞ? 13 É ÌJµ}èµ Éµ}E TñÄÜ ÄR æîétñ ÈÎ Ìsµ}æµÞÃyCRÈçÄÉ. É µ }CÜ Éµ}E ²Ï èõlî ÈrÎ ÎÄuèÏlÎ ÄRæÎÉTñ ÄuÞƒÌÞރăçÄÉ. 14 ÉÞÜ çäõçé, ÈÞÉ ÌJÄ}ÄuRµ} èµïsü È Þƒ Éèɵ} µémµýþü ÌÏPTñÄ}MðµrÛ Þƒ, ÉèÉÄ} ÄÞpºÉ¹ µýþü * º}GTñÄ}MðµrÛ Þƒ. 15 ÉçÕ ÈÞÉ ÕÞÔ Õèĵ} µþ }CUðÎ Qº}ºè Ä}Mð ÎÞpÌ~ÌèÄ ÕtRÎ kµrçûé. 16 ÈÞÉ É ÕÞÔ µ}èµèï æõtñµ} µrçûé. ÈÞÉ ÉæÛÉTñÎ ÕÞÔ ÕtRÎ Ì ÎÞ }ç É. ɃèÉÄ} ÄÉqèÎÏÞµ Õt }JÕtJ¹ µý! æééqü É ÕÞÔ µ}èµ æìþrýû~ûmð ( ÞƒÄ}ÄÎÛ~ÛMð) 17 çäõçé, ε}E ÎÉqÄÉ É Ä}ÄèÉ Pµ}µrÏÎÞÉÕÉ? É ÕèÉÌ~ æìrèîì~ìjä}mðµrû Þƒ? É Õèɵ} µãyjµ}æµþýµrû Þƒ? 18 É Õèɵ} µþpºèéçïþj µþèü çõèýµývü ºÈÄuÄ}Mð, ±Õ æõþr ÕtÈÞ ClÎ çºþäuµ}µrû Þƒ? 19 çäõçé, ÉèÉÕt }JÄ} MòÖ È Þƒ ÌÞÞƒÌ~ÌÄuÜ èü. ÉèÉÕt }J ±R µã PÎ È Þƒ ÕtÜEÕÄuÜ èü. 20 çäõçé, È Þƒ ¼É¹ µèý µõéqä}mð µþì~ìþû~tñµrû Þƒ. ÈÞÉ ÌÞÕÎ æºï ÄuRÈ ÄÞÜ, ÈÞÉ ÉÉ æºï ÏPClÎ. È Þƒ ÉèÉ ÎMð ܵ}µÞµ É ÌÏÉ ÌJÄ}MðµrÛ Þƒ? ÈÞÉ Îµ}EÄ} æäþü èüïþµr çìþçééþ? 21 É È Þƒ É ÄÕèÛ ÎÉÉqµ}µµ} F ÞMð? É ÌÞÕ¹ µèý È Þƒ É ÎÉÉqµ}µµ}F ÞMð? ÈÞÉ ÕtèÖÕtÜ ÎCÈMð µü ÜèÛµ}EÝ èõµ}µì~ìjçõé. Ì~çÌÞMð ÉèÉÄ} çäjõ ÞƒµÝ, ÈÞÉ ÔpÈMðÌ~ çìþïsrì~çìé ÉÛÞÉ. 8 ÌsÜ ÄÞÄ}} çïþkõt Î çìgµrûþé Ì~çÌÞMð HµrÏÉÞÉ ÌsÜ ÄÞÄ} ÌÄu ÜÞµ, µþ }} }ºrµÝ çäõé ÎÉqÄçÉÞJ çìgõäû~eì~ ÌÏÉÌJÄ}MðÎ µéèõì~çìþéû µrõt. 2 Ä}ÄèÉ µþüî Õ ÕÞTñ çìgõ Þƒ? ÌÜÄ}Ä µþû~èûì~çìþétñ ÎMð æºþû~µý æõývì~ìjµréûé. 3 çäõé ÈrÏÞÏÄ}èÄ ÎÞÛ~TñÕÞçÖÞ? ºÞƒÕ ÕÜ ÜèÎlÝÝ çäõé ºÞpÏÞÉÕÛ~èÛ ÎÞÛ~TñÕÞçÖÞ? 4 ÎMð ÌsÝèÝµÝ çäõoñµ}æµ ÄuÖÞµÌ~ ÌÞÕÎ æºï ÄçÌÞMð ÕÞƒ ÕÞƒµèÝ ÄÃyCÄ}ÄÞÞƒ. ÕÞƒµÝ Ĺ µý ÌÞÕ¹ µvµ} µþµä} ÄÃy èéì~ æìû~ûþþƒµý. 5 ÉÞÜ Ì~çÌÞMð çïþkçõ, çäõ èéì~ ÌÞÞƒÄ}Mð ºÞƒÕ ÕÜ ÜèÎlÝÝ ÕÞp Î æ¼ìî æºï lî. 6 È Þƒ MòÏ èîlî Ä}ÄÎÉÞµm΃ RÈ ÄÞÜ, ÕÞƒ ÕtèÖÈMð ε}E ÄÕ ÕRÕÞÞƒ. ÎMð EJÎ ÌÄ}èÄ Î ÃyJΠε}EÄ} ÄRÕÞÞƒ. 7 æäþ µ}µî Û~ÌÎÞµ RÈÄÞUðÎ ÎMð ÄuÞƒµÞÜÎ ºŠÞƒÕÞÄÎÞÉÄÞµ Rµ}EÎ. 8 ÕÏMð PÄuÞƒÈçÄÞèÖµ} çµvî, ÕÞƒµÝ PÛ~ÌsÄÞµ}µÝ ÛpÈMð æµþãy èää} æäþpèmðæµþývî. 9 æééqü ÈÞÎ çèû~tñì~ ÌsÛÈçÄÞÎ. ±ÉTñÎ ÈÞÎ ÞpçÏÞÎ, æééqü gîpïsü ÈÎ ÈÞ }µý ÈrÔèÜÌ~çÌÞÉTñ ÎpµmÎ ETñµrÏèÕ. 10 PÄuÞƒÈçÄÞÞƒ ε}Eµ} µû~ìsµ}µµ} FJÎ. ÕÞƒµÝ ÛpÈMðµ}æµÞÃy ÕÛ~èÛ Îµ} Eº} æºþü ܵ}FJÎ ÉTñ FÛpÉÞÉ. 11 ÌsÜ ÄÞÄ} çîuðî, ÌÞÌ~ÌsÖØz* ÜÞƒÈÄ gîpïsü ²¹ µr ÕÝRçÎÞ? ÄÃyà ÞpÉÛp çµþèöìƒkû~µý ÕÝÖµ}FJçÎÞ? 12 Ü èü, ÄÃyà ރ ÕÛ~ÛpÌ~ çìþeî çìþmð èõ ÜÞƒÈMðçÌÞEÎ. ÕÛ~èÛ æõ }CÌ~ ÌÏÉÌJÄ}Ä PCÏÞÄÌC ºrÛpÏÉ ÕÞµ Rµ}EÎ. 13 çäõèé ÎÛÌ~çÌÞRÎ Ì~kÛ~µèÝÌ~ çìþˆrµ}µrûþþƒµý. çäõèé ÎÛµ}EÎ ÎÉqÄOñµ}E Ä}ÄèµÏ ÈÎ Ìsµ}èµlÎ ÔpÈMðÌ~çÌÞEÎ. 14 Î ÎÉqÄÉ ºÞÏ ÈMð ÈrÛ~µ Mðm ÎpÜ èü. ÕÉ ÌÞMðµÞÕÜ ±R ºrÜÈÄu ÕèÜèÏÌ~ çìþéûmð. 15 ºrÜÈÄu ÕèÜÏsÜ ±RÕÉ ºÞÏ ÈÄÞÜ, ÈÄ ÕèÜ TñÈMðÌ~çÌÞEÎ. ÕÉ ÕèÜèÏÌ~ ÌÛƒÛpµ}æµÞÝÕÞÉ, ÉÞÜ Mð ÕèÉÄ} ÄÞ¹ µrµ}æµþýýþmð. 16 ÈÄ ÎÉqÄçÉÞ HÞpÏ ±Ýv Äuµ}EÎ PÉ Rµ}µrÛ Ìº}èº æºcèïì~ çìþˆrµ} µrûþé. çäþ } Î PXÕMðÎ ÄÉ µrèý µý ÌÖÕt ÈrÛ~EÎ. ÌÞÌ~~ ~ÌsÖØzz ÄÞèÝ Ãy Þµ}µÌ~ ÌÏÉÌJÄ}ÄÌ~ÌJÎ ±R Õèµ ÄÞÕÖÎ ÄÉ Ì }è Ì EµÝ, ÎÖµ}µÜ¹ µý µrïõû~ûpé çîû~ìeäuèïº} æºï ÏÌ~ ÌÏÉÌJÄ}ÄÌ~Ì } Mð.

8 653 çïþk 8:17-9:25 17 ÌÞèÛµèݺ} GÛ~ÛpUðÎ ÄÉ çõþƒµý Ì ÞƒÈÄuRµ}EÎ. ÌÞèÛµÝvOñÞç ÕÝÞƒ ÕÄÛ~E Mð ²Þƒ Î çäjî. 18 ÉÞÜ Ä}ÄÞÕÖÄ}èÄ Õ Õt Ä} ÄuˆRÈM µû~ûpéþü Mð ÕÞCÌ~çÌÞEÎ, Mð ¹ µrrèämð ÉÌèÄlÎ ±RÕRÎ ÛpÏÎÞ } ÞÞƒµÝ. 19 ÉÞÜ, Ä}ÄÞÕÖΠεpÔ º}ºr Ïè ÈÄMð. Mð RÈÄ Ä}ÄuÜ ÎÛ~æÛÞR ÄÞÕÖÎ PèÝÄ}ÄMð. 20 çäõé µý¹ µîû~çûþèöµ} èµõt ÎÞ } ÞÞƒ. ÕÞƒ æµþcçïþrµ}e ÄÕ ÎÞ } ÞÞƒ. 21 çäõé ÉOñÎ ÎMð ÕÞèÏ ÈèµÌ~ ÌsÉÞUðÎ ÄJµèÝ ÎµrÔ º}ºr ÖÕÞÖ¹ µývéþuðî ÈrÖÌ~kÕÞÞƒ. 22 ÉÞÜ ÉMð ÌèµÕÞƒµÝ æõ }µä} èä è ÏÞµ ÃxÈ MðæµÞÝÕÞÞƒµÝ. ÄŠÏ ¼É¹ µývé Õ JµÝ Ôpµ}µÌ~ÌJÎ ÉÛÞÉ. çïþk ÌsÜ ÄÞÄ}} }ÄuÛ~~ ~EÌ~~ ~ ÌÄuÜ FTññ ñµrûþé Ì~çÌÞMð çïþk, 9 2 Î, È Þƒ FTñÕMð ÃyèÎæÏÉ ÛpçÕÉ. ÉÞÜ ±R ÎÉqÄÉ Ì~ÌC çäõoñµƒe PÉ È ÄuÎÞÉÞÏsRµ}µ PClÎ? 3 ±RÕÉ çäõéq Î ÕÞÄÞ PCÏÞMð! çäõé 1,000 çµýõtµèýµ} çµ }µpclî, ±RÕOñÎ ±R çµýõtµ}eµ}f ÌÄuÜ FÛPCÏÞMð! 4 çäõé ÎpEÈÄ ¾ÞÉPÝÝÕÞƒ, ÕÖMð ÕÜ ÜèÎ ÎpµÌ~æÌÞpÏMð! ±RÕOñÎ çäõ çéþj çìþöþc, µþïpûþîˆrµ}µ PC ÏÞMð. 5 çäõé çµþìîþïsrµ}eî çìþmð ÌÞƒÕ Ä¹ µèý 躵}µrûþþƒ, èõ ÄèÉ ÛpÏÞMð. 6 gîpèï 躵}eî ÌC çäõé gîp ÏÄuÞƒº}ºrèÏ OñÌ~kµrÛÞÞƒ. çäõé gîp ÏsÉ ØzÄuÕÞÖ¹ƒµèÝ èºµ}µrûþþƒ. 7 çäõé HÞpÏÉq Î çìºpclî, èä ÄÏÎÞµÞÎÜ æºï ÏPClÎ. ÕÞƒ ÕtÃy ΠɵèÝ ±ÝvÕt ÞÄÌC g } PClÎ. 8 çäõé Î }JçÎ ÕÞɹ µèý Ãy Þµ} µréþþƒ, ÕÞƒ ºPÄ}ÄuÖÄ}ÄuÉ èüµývé çîü È µ}µrûþþƒ. 9 ÕÞƒ MðRÕº}ºµ}µÖ È }ºÄ}ÄuÖ¹ µèýlî, ÎpRµ ºŠÞp Ä}èÄlÎ, Tñ Î èélî, Ä }ºÃ ÎÃy ܹ µèýlî Ãy Þµ} µréþþƒ. 10 ÎÉqÄÞƒ kþpèmðæµþýý PCÏÞÄ Û~kÄ ÎÞÉ µþþpï¹ µèýä} çäõé æºï µrûþþƒ. çäõoñè Ï ÃyÃxPCÏÞÄ ÄuºÏ¹ µvµ}e PCçÕÏsÜ èü! 11 çäõé Éèɵ} µ ÈMðº} æºü èµ ÏsÜ ÈÞÉ ÕèÖÌ~ ÌÞÞƒµ}µ PCÏÞMð. çäõé Éèɵ} µ ÈMðº} æºü èµïsü ÈÞÉ ÕèÖµ} µõéqì~ìäuü èü. 12 çäõé èäïþõmð JÄ}Mðµ} æµþãy ÞÜ ÕèÖ ÏÞRÎ ÄJµ}µ PCÏÞMð. È Þƒ ÉÉ æºï µrû Þƒ? ÉTñ ÏÞRÎ ÕèÖµ} çµ }µpcïþmð. 13 çäõé ÄÎMð çµþìä}èä µ}µrµ} æµþýýîþ } ÞÞƒ. ÖÞµÞÌsÉ* ÄÕt ÏÞÝR¹ F çäõoñµ}eì~ ÌÏÈÄuRµ} µrûþþƒµý. 14 ÉçÕ ÈÞÉ çäõoñµ}e ÌÄuÜ æµþjµ}µ PCÏÞMð. ÕÞp Î ÉÉ æºþü ÜæÕÉÌèÄ ÈÞÉ ÛpçÏÉ. 15 ÈÞÉ µý¹ µîû~ûõé, ÉÞÜ ÉÉÞÜ ÕRµ}EÌ~ ÌÄuÜ FÛPCÏÞMð. É È ÄuÌÄuÏs Î (çäõéq Î ) Öµ}µÄ}ÄuÛ~µÞµ ÎÉÛÞ Î }JçÎ ÉÉÞÜÞEÎ. 16 ÈÞÉ FÌ~Ìs }J ÕÞƒ ÌÄuÜ ÄÈÄÞUðÎ, ÕÞƒ ÃèÎÏÞµçÕ Éµ}Eº} æºõt æµþjµ}µrûþþƒ ÉÌèÄ ÈÞÉ ÈÎ Ì PC ÏÞMð. 17 çäõé ÉèÉ ÈGµ}EÕÄÛ~EÌ~ kïü µèý OñÌ~kµrÛÞÞƒ. µ}µþöãp ÎpÉÛp ɵ}E ÉOñÎÄuµÎÞÉ µþï¹ µèýä} ÄRµrÛÞÞƒ. 18 Î ÃyJÎ ÉæÉÞR PèÛ GÕÞºrµ}µ çäõé ÉèÉ OñÎÄuµ}µÎÞ } ÞÞƒ. ÕÞƒ ɵ}E ÉOñÎ æäþü èüµèýä} ÄRµrÛÞÞƒ. 19 çäõé ÎpEÈÄ ÕÜ ÜèÎlÝÝÕÞƒ! ÏÞÞƒ çäõèé ÈrÏÞϺè̵}E èôä}mõèm, ÈrÏÞÏÎ ÕÔ¹ EÎ ÌC æºþü Ü PClÎ? 20 ÈÞÉ µý¹ µîû~ûõé, ÉÞÜ ÈÞÉ FTñÌèÕ Éèɵ} EÛ~ÛÕÞÝvÏÞµµ} µþ } µ}fjî. ÈÞÉ Ä}ÄÎÉ, ÉÞÜ ÈÞÉ çìºréþü É ÕÞÏ Éèɵ} EÛ~ÛÕÞÝvÏÞµ ÈrSÌsµ}µrÛMð. 21 ÈÞÉ µý¹ µîû~ûõé, ÈÞÉ èäº} ºrÈÄuÌ~ÌæÄÉ ÛpçÏÉ. ÈÞÉ É æºþèä ÕÞÔ µ}èµèïçï æõtñµ}µrçûé. 22 ÈÞÉ Éµ}EÝçÝ, çä ÎÞÄuÞp Ü çüþrµ}eî ÈrµÔ µrûmð µý¹ µîû~û ÕÞƒµVÎ EÛ~ÛÕÞÝvµVÎ PCèÕ µþãy ÌÞÞƒµÝ ÉT æºþü ˆµ}æµÞݵrçÛÉ. 23 æµþcï æºïæüþétñ ÈrµÔ ÈMð µý¹ µîû~ûõé æµþü ÜÌ~Ì } ÞÜ çäõé ÕèÖÌ~ ÌÞÞƒÄ}Mð ÈèµÌ~ÌÞÖÞ? 24 ÄŠÏÕÉ ±RÕÉ ±R ÈrÜÄ}èÄÄ} ÄÉÄÞµ}µrµ} æµþývî çìþmð, ÈrµÔ ÕÉ ÕÛ~èÛÄ} ÄèÜÕÞƒµÝ µþãþäìc çäõé æºï µrûþöþ? Mð ÃyèÎÏÞÉÞÜ çäõé ÏÞÞƒ? 25 ²Þƒ ² } µ}µþöèéµ} µþ }CUðÎ É ÈÞ }µý çõµîþµµ} µôpµréûé. É ÈÞ }µý ÌÛµ}µrÉÛÉ, ÕÛ~ÛpÜ ºÈçÄÞ ÎpÜ èü. ÖÞµÞÌ~~ ±R ÖÞ }ººÉ Ü ÜMð µ Ü ÎpRµÎ. ÖÞµÞÌ~ µ èüµ}µ }JÌ~ÌJÄ}MðÕÄÞµ ¼É¹ µý ÈrèÉÄ}ÄÉÞƒ. ÖÞµÞÌ~ çäõéqé ÌèµÕÖMð è ÏÞÝÎ Ü ÜMð ÄŠèε}EÞpÏ çäþ ±ÉTñ.

9 çïþk 9:26-10: çõµîþï ²JµrÉÛ µì~ìü µèýì~ çìþümî èöèïì~ ÌsCµ}µ ÌÞÏ µréû µxeµèýì~ çìþümî É ÈÞ }µý µ ÈMº} æºü µréûé. 27 ÈÞÉ PèÛÏsJÕÄuÜ èü, É çõäèéèï ÎÛÌ~çÌÉ, É PµÄ}ÄuÜ kééèµ æìþˆçõé! ÉTñ ÈÞÉ FÛpÉÞÜ, 28 Mð ÈÄ ÎÞÛ~ÛÄ}èÄlÎ ÃyèÎÏÞµ Û~ÌJÄ}MðÕÄuÜ èü! MðÉ̹ µý ÉèÉ º}GTñÄ}MðµrÉÛÉ. 29 ÈÞÉ Û~µÉçÕ EÛ~ÛÕÞÝvÏÞµ ÈrÏÞÏÈÄŠÞƒµ}µÌ~Ì }ç É. ÉçÕ, ÈÞÉ É PÏÉTñ æµþãycrµ}µ çõãyjî? èä ÎÛÈMð ÕtJ! É ÈÞÉ æºþü µrçûé. 30 ÌÉqÏÞÜ Éèɵ} µxõtéþuðî, ºmµ}µÞÖÄ}ÄuÉÞÜ (çºþì~ìséþü ) É èµ µèýº} GÄ}ÄÎ æºï ÄÞUðÎ, 31 çäõé Éèɺ} çºû~tñµ} EÔpÏsÜ * ÄÝVÕÞÞƒ. Ì~çÌÞMð É è µvî ÉèÉ æõtñµ}eî. 32 çäõé FTñÎ EÛ~Û¹ µvµ}e ÌÄuÜ FÛ ÉèÉÌ~ çìþétñ ÎÉqÄÉ Ü Ü, ÈrÏÞϺèÌÏsÜ ÈÞ¹ µý ±RÕRµ}æµÞRÕÞƒ ºÈÄuµ}µ PCÏÞMð. 33 R ̵}µ¹ µývuðî ÈrÏÞÏÎ çµ }µ ±RÕÞƒ RÈÄÞÜ, ÈÜ ÜæÄÉ ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé.* ¹ µèý ÈrÏÞÏÎÞµ (ĵ}µ PèÛÏsÜ ) ÈrÏÞÏÈÄŠÞƒµ}µ ÕÜ ÜÕÞƒ ±RÕÞƒ Rµ}µÎÞ } ÞÖÞ É ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé. 34 çäõoñè Ï ÄÃyCµ}EÎ çµþèü ÉÉq Ä}ÄuˆRÈMð JÄ}MðÌ~çÌÞJÕÞÞƒ. ±RÕÞƒ Rµ}µÎÞ } ÞÖÞ É ÕtRÎ k µrçûé. Ì~çÌÞMð ÕRè Ï ÌÏPTñÄ}M ÄÜ µý ÉèÉ º}GTñÄ}ÄÞMð. 35 Ì~çÌÞMð çäõèéì~ìû~ûpì~ ÌÏÌ~ Ì ÞÎÜ, ÈÞÉ æºþü Ü ÕtRÎ kõé ÕÛ~èÛµ} FÛ PClÎ. ÉÞÜ Ì~çÌÞMð ÈÞÉ Õ ÕÞTñ æºï Ï PCÏÞMð ÉÛÞÉ. 10 ÈÞÉ É æºþèä ÕÞÔ µ}èµèï æõtñµ}µrçûé. ÉçÕ ÈÞÉ ÄÞÖÞÝ ÎÞµ PèÛÏsJçÕÉ. É Ä}MðÎÞ µºèmð çìþïsû~tñ, ÉçÕ ÈÞÉ Ì~çÌÞMð çìg çõé. 2 ÈÞÉ çäõéq Î, Éèɵƒ EÛ~ÛÎ ºÞ } ÞçÄlÎ! ÈÞÉ æºï Ä ÄÕÛ~èÛ Éµ}Eµ} FTñÎ, ɵ}æµÄuÖÞµ ÎMð µþþpïî ÉÉ? ÉçÌÉ. 3 çäõçé, ÉèÉÄ} MðÉkTñÄ}MðÕMð ε}E εrÔ º}ºrÄ} ÄRµrÛÄÞ? È Þƒ Ãy Þµ} µréèäµ} EÛpÄ}Mð È Þƒ µõèüì~ì } ÄÞµÄ} çºû~~ ~Tññ ñµ}} }EÔp Ìsù µý XEÎ µü ÜèÛ. R̵}} }µ¹ µývuðð ðî... ÕtRÎ kµrçûé ÈJ ÈrèÜèÎÏÞÝÞƒ. æäþpïõtü èü. Ü ÜMð ÄŠçÏÞÞƒ æºï Ä Äu } ¹ µývü È Þƒ εrÔ º}ºrº}æµÞݵpÛ ÖÞ? 4 çäõçé, ε}E ÎÉqÄÞpÉ µãyµý Ãy Þ? ÎÉqÄÞƒ µþãyìmðçìþü È Þƒ µþþpï¹ µèýì~ ÌÞÞƒµ}µrÛ ÖÞ? 5 ¹ µèýì~çìþü ÎMð ÕÞÔ µ}èµlî ETñµrÏÄÞ? ÎÉqÄÉqÉ ÕÞÔ µ}èµèïì~ çìþü ÎMð ÕÞÔ µ}èµlî ETñµrÏÄÞ? Ü èü! ÉçÕ Mð Ì~ÌCÌ~Ì } Mð ÉÌèÄ Õ ÕÞTñ ÛpÕ Þƒ? 6 ÉMð ÄÕTñµèÝÌ~ ÌÞÞƒµ}µrÛ Þƒ, É ÌÞÕ¹ µèýä} çäjµrû Þƒ. 7 ÈÞÉ µý¹ µîû~ûõé ÉÌèÄ È Þƒ ÛpÈÄuRÈMðÎ ÎMð Û~ÛˆˆRÈMð ÄÌ~ÌsÄ}Mðµ}æµÞÝÝ ÕÔpÏsÜ èü! 8 çäõçé, ÎMð èµµý ÉèÉ Ãy Þµ}µr, É Uðµ}E ÕCÕÝvÄ}ÄÉ. Ì~çÌÞMð èõ ÉèÉ QCµ}æµÞÃyJ Ôpµ}µrÉÛÉ. 9 çäõçé, Éèɵ} µývîãyèãì~ çìþü RÕÞµ}µrÉ Þƒ É ÈrèÉÄ}MðÌ~ ÌÞRÎ. ÉèÉ Î ÃyJÎ µývîãyãþµ ÎÞÛ~TñÕ ÖÞ? 10 ÉèÉÌ~ ÌÞèÜÌ~çÌÞÉTñ æõývçï ªÛ~ÛpÉ Þƒ. ÄÏsèÖµ} µè ÈMð æõãyæãï JÌ~ÌÕèÉÌ~çÌÞÉTñ Éèɵ} µè ÈMð RÎÞÛ~ÛpÉ Þƒ. 11 UðÎ kµýþuðî Ä躵ÝÞUðΠɵ}E RÕÝvÄ}ÄŠÞƒ.ÌsÉÉÞƒ çäþüþuðî Äèº ÏÞUðÎ JÄ}ÄuÉ Þƒ. 12 ɵ}E ÏsÖÝvÄ}ÄŠÞƒ, ÉÉq Î Öµ}µÎÞÏsRÈÄŠÞƒ.È Þƒ ÉèÉ ÌÖÞÎÞpÄ}ÄŠÞƒ, É ÕtèÏÌ~ ÌÞMðµÞÄ}Ä Þƒ. 13 ÉÞÜ È Þƒ èä ÎMð RÄÏÄ}ÄuÜ ÎèÛÄ}Mð èõä}äurµ}µrû Þƒ. È Þƒ ÖµºrÏÎÞµ ÎMð RÄÏÄ}ÄuÜ Äu } Îp } Mð Mð ÉÌèÄ ÈÞÉ ÛpçÕÉ. 14 ÈÞɃ ÌÞÕÎ æºï ÄÞÜ, È Þƒ èäµ} µõéqä}mðµ}æµþãycrèäšþƒ, ÉçÕ È Þƒ É ÄÕTñµVµ}E ÉèÉÄ} ÄÃyCµ}µ PClÎ. 15 ÈÞÉ ÌÞÕÎ æºï lî çìþmð EÛ~ÛÕÞÝv ÏÞµrçÛÉ, Mð ɵ}EÄ} ÄŠèÎÏÞÉMð. ÉÞÜ ÈÞÉ µý¹ µîû~ûõéþïsrµ}eî çìþmðî, É ÄèÜèÏ ÏÞƒÄ}ÄuÌ~ÌÞÞƒµ}µ PCÏÕtÜ èü! ÈÞÉ æõ }µì~ì }J ÕÎÞÉÎè ÈÄuRµ}µrçÛÉ. 16 ɵ}E æõû~ûp µrè Ä}Mð ÈÞÉ æìr èîì~ì } ÞÜ,±RÕÉ ºr¹ µä}èä çõ }è ÏÞJÕèÄÌ~çÌÞÜ ÉèÉ çõ }è ÏÞJ µšû Þƒ. ɵ}æµÄuÖÞµ ÎMð Û~ÛèÜ Î ÃyJÎ µþ }JµŠÛ Þƒ. 17 ÈÞÉ ÄÕTñ æºï çäé ÉTñ ÈrTñÕ Îµ}E Ì~çÌÞMðÎ ÏÞçÖOñÎ µrè Ì~ ÌÞƒ. ÌÜ ÕÔpµÝvÜ ÎMð çµþìä}èä Î ÃyJÎ Î ÃyJÎ æõývì~ìjä}mðõ Þƒ èõ ɵ}æµÄuÖÞµ ±ÉÛÉÌsÉ ±ÉÛÞµ Ìè µèý OñÌ~kÕMð çìþéûprµ}eî. 18 ÉçÕ, çäõçé, É ÉèÉÌ~

10 655 çïþk 10:19-12:5 ÌsÛµ}µ OñÎÄuÄ}ÄŠÞƒ? ÏÞçÖOñÎ Éèɵ} µþlñî PÉçÌ ÈÞÉ ÎÞpÄ}ÄuRµ}µ çõãyj æîé ÈÞÉ ÕtRÎ kµrçûé. 19 ÈÞÉ ±RçÌÞMðÎ ÕÞÔ ÈÄuRµ}µ çõãy ÞæÎÉ ÕtRÎ kµrçûé. ÄÞÏsÉ µrõtˆrèmð çèçö µü ÜèÛµ}E Éèɺ} GÎÈMÌ~ çìþïsrµ}µ çõãyjæîé ÕtRÎ k µrçûé. 20 É ÕÞÔ µ}èµ Ûµ}EèÛÏ PCÈMð Õt } Mð. ÉçÕ ÉèÉÄ} ÄÉqÄ}Mð ÕtJ¹ µý! 21 ÏÞR΃ ÄuRÎ ÌsÕÖÞÄ, RVÎ ÎÖÃPPÝÝ Ä}ÄuÛ~E ÈÞÉ çìþeî PÉk, Îp¾}ºrlÝÝ ºrÜ µþüä}èä ÈÞÉ ºÈçÄÞ ÎÞÏ OñÌÕtµ}µ OñÎÄul¹ µý. 22 ÏÞRÎ ÌÞÞƒµ}µPCÏÞÄ, RVÎ ÈrÔÜ µvî EÔÌ~ÌPÎ ÈrÖÎ ÌsÏ Ä}ÄuÛ~E ÈÞÉ çìþeî PÉk, Îp¾}ºrlÝÝ ºrÜ µþüä}èä ÈÞÉ ÎµrÔ ÈÄuRµ}µ OñÎÄu l¹ µý. ¹ E ±ÝvlÎ F RÝÞEÎ ÉÛÞÉ. çºþì~~ ~ÌÞÞƒƒ çïþkõt Î çìgµrûþé Ì~çÌÞMð ÈÞµÎÞÕtÉ çºþì~ìþþƒ 11 çïþkmµ}eì~ ÌÄuÜ FÛpÉÞÉ. 2 Õ ÕÞÞƒÄ}èÄÌ~ æìrµ}eµ}eì~ ÌÄuÜ ÄÖÌ~Ì çõãyjî! Ä}ÄèÉ çìº}gµ}µvî çïþkmµ}e È Äu ÕÔ¹ EµrÉÛÉÕÞ? Ü èü! 3 çïþkçõ, ɵ}Eº} æºþü Ü ¹ µýv Î ÌÄuÜ Ü èü ÉTñ Èrèɵ}µrÛÞÏÞ? È ÈèµÄ}Mð çìgî çìþmð ÉèÉ º}ºÞpµ}µ ±RÕRÎpÜ èü É Èrèɵ}µrÛÞÏÞ? 4 çïþkçõ, È çäõéq Î, É ÕtÕÞĹ µý ºÞpÏÞÉèÕ, ÈÞÉ MòÏÕÉ É È Þƒ µþãpclî ɵrÛÞÏ. 5 çïþkçõ, çäõé ɵ}EÌ~ ÌÄuÜ æºþü ˆ, È µrmðõmð ÄÕæÛÉ Éµ}Eº} æºþü ÕÞÞƒ É ÕtRÎ kµrçûé. 6 çäõé ¾ÞÉÄ}ÄuÉ ÖµºrϹ µèý ɵ}Eº} æºþü ÜPClÎ. æééqü ¾ÞÉÄ}ÄuÛ~E ÖÃyJ ̵}µ¹ µý ÃyJ ÉÌèÄ ÕÞƒ ɵ}Eº} æºþü ÕÞÞƒ. çäõé ÉèÉÄ} ÄÃyCµ}µ çõãycï ÝÕtÛ~E ÕÞƒ ÄÃyCÌ~ÌÄuÜ èü. 7 çïþkçõ, È ÃyèÎÏÞµçÕ çäõ èéì~ kþpèmðæµþãy ÄÞµ Èrèɵ}µrÛÞÏÞ? ºÞƒÕÕÜ ÜèÎlÝÝ çäõoñè Ï ÛpèÕ È kþpèmðæµþýý PClçÎÞ? 8 Mð ÌÖçÜÞµÄ}ÄuÛ~EÎ ÏÞƒÈÄMð. ÎÖÃÄ}ÄuÉ Ä}èĵ} µþ }CUðÎ Ô ÎÞÉMð. Mð ÌÛƒÛp È Þƒ Ûpϵ}FJçÎÞ? 9 çäõoñè Ï ÛpÕtÉ Ým ÏÞƒÈÄMð gîpèïµ} µþ }CUðÎ µ Ü µèýµ} µþ }CUðÎ æìþpïmð. 10 çäõé Éèɺ} ºrèÛÌsCÄ}Mð ÈrÏÞϺè̵}E èôä}mðõèäþü, ±R ÕOñÎ ÕèÖÄ} ÄJµ}µ PCÏÞMð. 11 ÃyèÎÏÞµçÕ, ÏÞÞƒ ÄEÄuÏÛ~Û ÕæÖÉTñ çäõé ÛpµrÛÞÞƒ. çäõé ÄŠèÎèÏÌ~ ÌÞÞƒµ}EÎ çìþmð èä ÈrèÉmµ}FÞƒµrÛÞÞƒ. 12 ±R µþ }Jµ} µxèä ÎÉqÄèÉ É æûjµ}µþmð. Q ÉÞÉ ÎÉqÄÉ ±RçÌÞMðÎ ¾ÞÉÎ æìûîþ } ÞÉ. 13 ÉÞÜ çïþkçõ, É RÄÏÄ}èÄÄ} çäõoñµ}e çèöþµ ÄÏÞÞƒÌ~ÌJÄ}Ä çõãyjî, É µö¹ µèý ÕRµ}E çèöþµ ÏÞƒÄ}Äu ÕèÖÄ} æäþxmðæµþýý çõãyjî. 14 É Õ }CˆRµ}EÎ ÌÞÕÄ}èÄ È µû~ûpì~çìþ çõãyjî. É F ÞÖÄ}ÄuÜ ÄŠèΠĹ µrïsrµ}µ Õt ÞçÄ. 15 Ì~çÌÞMð È çäõèé æõ }µîpéûpì~ ÌÞÞƒµ}µµ}FJÎ. È èäþpïîþµ ÈrÉTñ, º}ºÎpÜ ÜÞMð Rµ}µ PClÎ. 16 Ì~çÌÞMð È É æäþü èüµèý ÎÛµ}µµ}FJÎ ÕÔpÈçÄÞJÎ æõýƒýä}èäì~ çìþü É æäþü èüµý È ¹ µrõtjî. 17 ÈÃy̵ˆÜ HÞpÏÉqÉ ÌsÖµÞºÄ}èĵ} µþ }CUðÎ, É ÕÞÔ µ}èµ ±ÝvÎÏÎÞµ Rµ}EÎ. ÕÞÔ µ}èµïsé RÃy çèö¹ µvî µþèü HÞpÏèÉÌ~ çìþétñ ÌsÖµÞºrµ}EÎ. 18 Ì~çÌÞMð È ÌÞMðµÞÕèÜ ÃÞƒÕÞÏ. æééqü, ɵ}E ÈÎ Ìsµ}èµ ÃyJ. çäõé Éèɵ} µõéqä}mð ɵ}E ²Ï ÕÝvÌ~ÌÞÞƒ. 19 È ²Ï æõjµ}µì~ ÌJÄ}Mðµ}æµÞÝÕÞÏ, ÏÞRΠɵ}EÄ} æäþü èü ÄÖ ÎÞ } ÞÞƒ µý. ÌÜÞƒ ÉÉq Î ÄÕt ÈÞC ÕRÕÞÞƒµÝ. 20 ÄŠçÏÞÞƒ ÉÉq Î ÄÕtèÏ ÄpÞƒ ÌÞÞƒÌ~ÌÞƒ, ÕÞƒµÝ ĹƒµÝ æäþü èü µývˆrèmð ÄÌ~ÌPCÏÞMð. ÕÞƒµÝvÉ ÈÎ Ìsµ}èµ ÕÞƒµèÝ ÎÖÃÄ}ÄuÛ~E çèöþµ Î }JçÎ ÕÔpÈ Ä}MðÎ ÉÛÞÉ. çïþk çºþì~~ ~ÌÞRµ}} }EÌ~~ ÌÄuÜÝvµ}} }µrûþé ÌsÉk çïþk çºþì~ìþrµ}eì~ ÌÄu 12 ÜÞµ, 2 È ¹ µý Î }JçÎ ¾ÞÉÕÞÉ É È ¹ µý ÃyLñµrÉÛ ÞƒµÝ É ÈÞÉ TñÄu ÏÞµµ} µrmðµrçûé. È ¹ µý ÎÞpµ}EÎ çìþmð ¾ÞÉPÎ ¹ µçýþj ÔpÈMðÌ~çÌÞEÎ. 3 ÈÞOñÎ ÉèÉÌ~ çìþéçû kä}äuºþˆ. ¹ µývuðî ÈÞÉ ÄÞÔ ÈÄÕÉ Ü Ü. Ì~ÌCÌ~Ì } èõµèý ÛpÏÞÄÕÞƒµÝ ÏÞÞƒ? 4 É ÈÃyÌÞƒµÝ Ì~çÌÞMð Éèɵ} µãyj Èèµµ}µrÛÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ, ÕÉ çäõéq Î æ¼ìsä}äþé, ÕÉ ÌÄuèÜÌ~ æìû~ûþé ÉT æºþü µrûþþƒµý. Ä}ÄÎ ÉÞµrÏ È ÄuÎÞÉ ÌÞpÏ޺ΠÌÃyÃÌ~ ÌJµrÉÛÞÉ. 5 æäþü èüµýû~çûþþƒ æäþü èülè

11 çïþk 12:6-13: çïþèöµ} µãyj Èèµµ}µrÛÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ Õ XÎ ÎÉqÄèÉÄ} ÄÞµ}EµrÛÞÞƒµÝ. 6 ÉÞÜ ÄuR ÞpÉ F ÞÖ¹ µý ÌÞÄuµ}µÌ~ Ì ÕtÜ èü. çäõèé çµþì¹ æµþýýº} æºï çõþþƒ ºÎÞÄÞÉÎÞµ ÕÞÔ µrûþþƒµý. ÕÞƒµÝvÉ æºþèä ÕˆèÎçÏ ÕÞƒµÝMð ±çö çäõé. 7 ÉÞÜ ÎpRµ¹ µèýµ} çµv¹ µý, èõ ¹ µvµ}eì~ çìþäuµ}eî. ÕÞÉÄ}MðÌ~ ÌÛèÕµèݵ} çµv¹ µý, èõ ¹ µ Vµ}Eº} æºþü UðÎ. 8 Ü ÜMð gîpïs Î çìg¹ µý, Mð ¹ µvµ}eµ} µû~ìsµ}eî. Ü ÜMð µ ˆÉ Î ÉµÝ Ä¹ µý ¾ÞÉÄ}èÄ ¹ µvµ}eºƒ æºþü Ü }JÎ. 9 µþƒä}ärè Ï µöî ÕÛ~èÛ Ãy Þµ} µrémð ÉÌèÄ ±Õ æõþrõrî Ûpµr çûþî. 10 ÕÞXÎ ±Õ æõþr ÎpRµPÎ Qº}G ÕtJÎ ±Õ æõþr ÎÉqÄOñÎ çäõoè Ï ÕÜ Üèε}Eµ} µ }JÌ~Ì } ÕÞƒµÝ. 11 ÈÞm ÃèÕº} GèÕÌ~ÌMðÌ~çÌÞÜ µþmðµý çµ }EÎ æºþû~µèý ÖÞÏ ÈMð ÌÞÞƒµ}EÎ. 12 PÄuÞƒÈçÄÞÞƒ ¾ÞÉÕÞɵÝ, kþpèm ðæµþývî Û~ÛèÜlè ÏÕRµ}E È Ãy lý ÃyJ. 13 ¾ÞÉPÎ Û~ÛUðÎ çäõoñµ}eþpïèõ. çüþºèélî kþpèm æµþýväuðî ÕRµ}EÞpÏèÕ. 14 çäõé èäçïoñî µrôpä}mð ÔpÄ} ÄÞÜ ¼É¹ µý èä Î ÃyJÎ RÕÞµ}µ PCÏÞMð. çäõé ±RÕèɺ} ºrèÛµ}EÝ µì~ìjä}äuéþü ¼É¹ µý ÕèÉ ÕtJÕtµ}µ PCÏÞMð. 15 çäõé ÎèÔèÏÌ~ æìï ÏÞÄuRµ}µº} æºï ÄÞÜ, gîp ÜÞƒÈMð çìþeî. çäõé ÎèÔèÏÄ} ÄÞÖÞÝÎÞµÌ~ æìï Ϻ} æºï ÄÞÜ, Mð gîpïsü æõýýì~ æìrµ}æµjµ}eî. 16 çäõé ÕÜ ÜèÎlÝÝÕRÎ æõû~ûp æìtñõþƒ. ÎÞÈÄÕRÎ ÎÛ~TñÎ ÎÞÛ~Tñ µréûõrî ÕRµ}E µšôprµ}µrû ÞƒµÝ, 17 çäõé çüþºèéµ} FTñçÕÞÞpÉ ¾ÞÉÄ}èÄ µû~tñµrûþþƒ, ÕÞƒ ÄèÜ ÕÞƒµèÝ Q ÞƒµèÝÌ~çÌÞÜ È µ}eî ÌC æºï µrûþþƒ. 18 ÖºÞƒµÝ ¼É¹ µèýº} ºrèÛµÝvÜ è µ}µµ}fjî, ÉÞÜ çäõé ÈÄ ¼É¹ µèý ÕtJÕtÄ}Mð Û~ÛUðÝçÝÞÖÞµ}E µrûþþƒ. 19 çäõé ºÞÞpÏÞƒ Û~ÛèÜ µû~t ñµrûþþƒ, ÕÞƒ ÜÏÌ~ ÌÃxÏÞ }µèý Pµ}µrÏÎÛ~çÛÞÖÞµ}EµrÛÞÞƒ. 20 È΃Ìsµ}èµlÝÝ çüþºµþƒµèý èî ÄuÏÞÏsRµ}EÎ ÌC çäõé æºï µrûþþƒ, PÄuÞƒÈçÄÞÞpÉ ¾ÞÉÄ}èÄ ÕÞƒ µû~ûp ÕtJµrÛÞÞƒ. 21 çäõé ÄèÜÕÞƒµèÝ Pµ}µrÏ ÎÛ~çÛÞ ÖÞµ}EµrÛÞÞƒ, ÄèÜÕÞƒµÝvÉ Û~ÛèÜ ÕÞƒ È µ}µrõtjµrûþþƒ. 22 RÃy ÖµºrϹ µèýlî F çäõé ÛpµrÛÞÞƒ, ÎÖÃÎ çìþéû RVÝÝ ¹ µývuðî ÕÞƒ ±ÝvèÏÌ~ ÌÞÏ º}GµrÛÞÞƒ. 23 çäõé ç亹 µèýì~ æìþpäþµmî ÕÜ ÜèÎ Îpµ}µÄÞµmÎ æºï µrûþþƒ. ÌsÉk ÕÞƒ ÕÛ~èÛ Ôpµ}µrÛÞÞƒ. ÕÞƒ ç亹 µèýì~ æìþpäþµ ÕÝRÎ ÌC æºï µrûþþƒ, ÌsÉk ÕÞƒ ¹ EÝÝ ¼É¹ µèýº} ºrÄÛCµ}µrÛÞÞƒ. 24 çäõé ÄèÜÕÞƒµèÝ Q ÖÞµ}EµrÛÞÞƒ, ÕÞƒµÝ EÛpµ}çµÞÝvÉÛp ÌÞèÜ ÕÉÄ}ÄuÜ èülî ÌCº} æºï µrûþþƒ. 25 Ä}ÄèÜÕÞƒµÝ RÝvÜ ÄJÎÞÛp ÕÔp çäjµréûõèéì~çìþü Rµ} µrûþþƒµý. ECÄ}Mð çìþeî ÕÔpèÏ ÛpÏÞMð æºü µrûõèéì~çìþü Rµ}µr ÛÞÞƒµÝ ÉÛÞÉ. çïþk, ÈÞÉ ÕÛ~èÛæÏÜ ÜÞÎ 13 PÉÉçÖ ÌÞÞƒÄ}ÄuRµ}µrçÛÉ. È ¹ µý FTñµrÉÛÕÛ~èÛæÏÜ ÜÞÎ ÈÞɃ Û~µÉçÕ çµ }CRµ}µrçÛÉ. ÕÛ~èÛæÏÜ ÜÞÎ ÈÞÉ kþpèmðæµþýµrçûé. 2 ¹ µvµ}e æäþpèä ÕÛ~èÛ ÈÞÉ ÛpçÕÉ. ÈÞOñÎ ¹ µèýì~ çìþüçõ kä}äuºþˆ. 3 ÉÞÜ ÈÞÉ ¹ƒµçÝÞJ ÕÞÄÞ ÕtRÎ ÌÕt܃èÜ. ºÞƒÕ ÕÜ ÜèÎlÝÝ çäõçéþj ÈÞÉ çìº ÕtRÎ kµrçûé. É æäþü èüµèýì~ìû~ûp ÈÞÉ çäõçéþj ÕÞÄÞ ÕtRÎ kµrçûé. 4 ÉÞÜ È ¹ µý QÕRÎ ¹ µý ÛpÏÞ èîèïì~ æìþï µýþü ÎèÛµ}µ PÏÜ µrû ÞƒµÝ. ±RÕèÖlÎ EÃÌ~ÌJÄ}Ä PC ÏÞÄ ÄEÄuÏÛ~Û ÎRÄ}MðÕÞƒµèÝÌ~çÌÞÜ Rµ}µrÛ ÞƒµÝ. 5 È ¹ µý èîäuïþïsrµ}µ çõãyjî É ÕtRÎ kµrçûé. È ¹ µý æºï ÏÄ}ĵ}µ ÎpEÈÄ ¾ÞÉPÝÝ µþþpïî MðçÕÏÞEÎ. 6 Ì~çÌÞMð É ÕtÕÞÄÄ}ÄuÛ~EÎ æºõt æµþj¹ µý. ÈÞÉ æºþü ÜçÕÃyCÏ ÕÛ~ÛpÛ~Eº} æºõtæµþj¹ µý. 7 È ¹ µý çäõoñµ}µþµì~ æìþï FTñÕ Þƒ µýþ? È ¹ µý FTñÎ æìþï µèý, È ¹ µý FÛçÕÃyJæÎÉTñ çäõé ÕtRÎ ÌsÏÄÞµ È ¹ µý ÃyèÎÏÞµçÕ ÈÎ kµrû ÞƒµÝÞ? 8 ɵ}æµÄuÖÞµ çäõèé ÄÞpÄ}MðÌ~ çìº PÏÉTñµ} æµþãycrµ}µrû ÞƒµÝÞ? çäõoñµ}µþµ ÕÔµƒEµÝ æµþãyjõö PClÎÞ? 9 ¹ µèýä} çäõé FÞƒÈMð ÖÞÏ ÈÄÞÜ, È ¹ µý ºÞpÏÞÉÕÞƒµÝ É µþãyìsì~ ÌÞÖÞ? È ¹ µý ¼É¹ µèý Q ÖÞµ}EÕMð çìþü çäõèé P } ÞÝÞµ}µ PClÎ É ÃyèÎÏÞµçÕ ÃyLñµrÛ ÞƒµÝÞ? 10 ±R ÎÉqÄÉ Pµ}µrÏÎÞÉÕÉ ÉÌ ÄÞÜ Î }JÎ È ÄuÎÉÛÄ}ÄuÜ ÖµºrÏÎÞµ ÕÉ Ìµ}µÎ ºÞÏ PCmæºÏ ÄÞÜ, çäõé

12 657 çïþk 13:11-14:13 ¹ µèý ÕtºÞÖèà æºï ÕÞÞƒ ÉÌèÄ È ¹ µý ÛpÕ ÞƒµÝ. 11 çäõoè Ï ÎµÄ}MðÕÎ (Pµ}µrÏÄ} MðÕÎ ) ¹ µèý º}GTñÄ}MðµrÛMð. È ¹ µý ÕèÖµ} µãyj ÌÏÌ~ÌJµrÛ ÞƒµÝ. 12 ¹ µý ÕÞµ}EÕÞĹ µý ºÞÎ ÌèÜÌ~ çìþü ÈÄÌ~ ÌÏOñÎÛ~ÛèÕ ¹ µý ÌÄuÜ µý çºû~tñµ}eõtïü µý çìþü ÌÜÉÛ~ÛèÕ. 13 èîäuïþïsr¹ µý, ÉèÉÌ~ çìº ÕtJ¹ µý! ÌsÛE ɵ}E çèþpjî èéä}èälî ÈÞÉ Û~Tñµ}æµÞݵrçÛÉ. 14 ÈÞÉ ÉèÉ ÌÄ}ÄuÛ~E }ÌJÄ}Äu É ÏsèÖ É èµµývü JÌ~çÌÉ. 15 çäõé Éèɵ} æµþéûþuðî ÈÞÉ ÕèÖÄ} æäþ ÞƒÈMð È΃kçÕÉ. ÕRµ}E PÉÌÞµ É æìþr }J ÕÞÄÞJçÕÉ. 16 çäõé ÉèÉ ÕÞÔÕt } ÞÜ, Mð ÈÞÉ ÕÞp Î MðÃxÈMð çìºrïäé ÕtèÝÕÞEÎ. ÄŠÏÕÉ ±RÕOñÎ çäõèé PµÄ}Mðµ}E PµÎ ÌÞÞƒµ}µÄ} MðÃxÕÄuÜ èü. 17 ÈÞÉ æºþü µréûõû~ûpû~eµ} µõéîþµº} æºõtæµþj¹ µý. ÈÞÉ ÕtÕÞpÄ}MðÄ} FÛ OñÎÄul¹ µý. 18 ÈÞÉ Éµ}µÞµ ÕÞÄÞ ÄÏÞÖÞÏsRµ} µrçûé. ÉMð ÕÞĹ µèýµ} µõéîþµº} æºþü çõé.èþé EÛ~ÛÎÛ~ÛÕÉ ÉTñ ÄŠÞƒµ}µÌ~ÌJçÕæÉÉTñ ÛpçÕÉ. 19 ÈÞÉ ÄÕæÛÉ ÏÞçÖOñÎ ÈrSÌsÄ}ÄÞÜ çé ÈÞÉ ÕÞÏ çìºþäurì~çìé ( èîäuïþµ RÌ~çÌÉ) 20 çäõçé, ɵ}E ÖÃyJ µþþpï¹ µèýä} ÄÞRÎ, Ì~çÌÞMð Î Îp ÎpRÈMð ±ÝvÈÄuRµ}µÎÞ }ç É. 21 ÉèÉÄ} ÄÃyCÌ~ÌèÄ ÈrTñÄ}MðÎ, ÌϹ µö¹ µýþü ÉèÉ º}GTñÄ}MðÕèÄ ÈrTñÄ}MðÎ. 22 ÌsÉk Éèɵ} FÌ~ÌsJÎ, ÈÞÉ ÌÄuÜ ÄRçÕÉ. Ü ÜMð ÉèÉÌ~ çìº ÕtJÎ, È Þƒ ɵ}EÌ~ ÌÄuÜ ÄÞRÎ. 23 ÈÞÉ Ä}ÄèÉ ÌÞÕ¹ µý æºï MðÝ çýé? ÈÞÉ ÉÉ ÄÕTñ æºï çäé? É ÌÞÕ¹ µèýlî ÉMð ÄÕTñµèÝlΠɵ}Eµ} µþ }JÎ. 24 çäõçé, É ÉèÉÕt }J ÕtÜE µrû Þƒ? É ÎMð ÌèµÕèÉÌ~çÌÞÜ ÉèÉ È Ä}MðµrÛ Þƒ? 25 ɃèÉ º}GTñÄ}Ä PÏÉTñµ} æµþãy CRµ}µrÛ ÖÞ? ÈÞÉ µþû~ûpü ÌÛµ}EÎ ±R èü Î }JçÎÏÞçÕÉ. ±R ºrÛpÏ µþï ÈÄ èõµ}çµþü MðÃyCèÉ È Þƒ ÄÞµ}EµrÛ Þƒ. 26 çäõçé, ɵ}æµÄuÖÞµµ} µºì~ìþé ÕÛ~èÛµ} FTñµrÛ Þƒ. ÈÞÉ ÝèÎÏsÜ æºï Ä ÌÞÕ¹ µvµ}µþµ ÉèÉ MðÉkÛº} æºï µrû ÖÞ? 27 É ÌÞĹ µývé È Þƒ Õtܹ}EµèÝ }DÞƒ. ÈÞÉ Jµ}EÎ ±Õ çõþþƒ CèÏ lî È Þƒ µãyçãþµ}eµrû Þƒ. 28 ÉMð ±Õ çõþþƒ èºèõlî È Þƒ µãyçãþµ}eµrû Þƒ. ÞpÄ}MðÌ~çÌÞµrÉÛ ÎÖÄ} èäì~ çìþümî, ÈÄ gº}ºpµýþü Þpµ}µÌ~ÌJÎ MðÃxèÏÌ~çÌÞÜmÎ ÈÞÉ çºþþƒèmð ÔpÈMðÌ~çÌÞµrçÛÉ ÉÛÞÉ. çïþk, ÈÞæÎÜ çüþrî ÎÉqÄ 14 ¼ ÕtµçÝ.* ÈÎ ÕÞÔ µ}èµ ETñµrÏ MðÎ æäþü èüµý ÈrÖÎ ÌsÏMðÎÞEÎ. 2 ÎÉq ÄÉqÉ ÕÞÔ µ}èµ ±R ÎÜèÖÌ~çÌÞÉÛMð. ÕÉ ÕtèÖÕÞµ ÕÝRµrÛÞÉ, ÌsÉk ÎCÈMðÌ~çÌÞµrÛÞÉ. ÎÉqÄÉqÉ ÕÞÔ µ}èµ ±R ÈrÔèÜÌ~çÌÞÉÛMð. Mð ETñµrÏ µþüî RÈMð, ÌsÉk ÎèÛÈMðÌ~çÌÞEÎ. 3 Mð ÃyèÎçÏ, ÉÞÜ ±R ÎÉq ÄÉÞµrÏ ÉèÉÄ} çäõé çèþµ}µrì~ ÌÞރ̃ÌÞÖÞ? È Þƒ ÉçÉÞJ ÈpÏÞÏ ºè̵}E ÕRÕ ÖÞ? ¹ E ÈÞÎ RÕRÎ ÈÎ ÕtÕÞĹ µèý PÉ èõì~çìþî. 4 ÉÞÜ Xµ}EÌ~ÌCÈÄ ±R æìþr Vµ}EÎ MòÏ èîïþé ±R æìþrvµ}e Îpè çï Rµ}EÎ ±Û~TñèÎ ÉÉ? ±ÉTñÎpÜ èü! 5 ÎÉqÄÉqÉ ÕÞÔ µ}èµ ±R Ü èü è ÏMð. çäõçé, ±R ÎÉqÄÉ Ä}Ä èéµ} µþüî ÕÞÔ µrûþé ÉÌèÄ È Þƒ PCm æºï µrû Þƒ. ±R ÎÉqÄOñµ}E ÈÄ Ü èüµèý È Þƒ PCæÕJµ}µrÛ Þƒ, MðmÎ èä ÎÞÛ~Û PCÏÞMð. 6 ÉçÕ, çäõçé ¹ µèýµ} µõéqì~ ÌèÄ ÈrTñÄ}MðÎ. ¹ µèýä} ÄÉqÄ}MðÕtJÎ. ¹ µý µþüî PClÎ ÕèÖµ}EÎ ¹ µý µcé ÕÞÔ µ}èµèï ÈÞ¹ µý ÕÞÔ ÕtJÎ. 7 ±R ÎÖÄ}ÄuÛ~EÎ ÈÎ Ìsµ}èµ ÃyJ. Mð æõ } Ì~Ì } ÞÜ, Î ÃyJÎ ÕÝÖµ}FJÎ. Mð kmð µrèýµèýì~ ÌÖÌ~ÌsÏÌC ÈrÛ~EÎ. 8 ÄÉ çõþƒµý ÌܵÞÜÎ ÎÃyÃxÛ~EÝ ÕÝRÎ, ÄÉ CÌ~ÌEÄu kxäuïsü ÎClÎ. 9 ÉÞÜ ÄÃyà ÞpÉÞÜ Mð Î ÃyJÎ ÕÝRÎ. kmðº}æºcèïì~ çìþétñ ÄuÜ µrèýµý çäþétñî. 10 ÉÞÜ ÎÉqÄÉ ÎÞpµ}EÎ çìþmð, ÕÉ ÔpÈMðÌ~çÌÞµrÛÞÉ. ÎÉqÄÉ ÎÞpµ}EÎ çìþmð, ÕÉ µþãþîû~çìþµrûþé. 11 ÈÄuµÝ ÕÛ~ÛpÌ~çÌÞEÎ ÌCÏÞµmÎ µ Ü ÄÃyà ރ PXÕMðÎ ÕÛ~ÛpÌ~çÌÞEÎ ÌCÏÞµ ÄÃyà ރ èûä}äþuðî ÎÉqÄÉ ÎÞpÄ}Ä ÕÉÞµçÕ µr Ì~ÌÞÉ. 12 ±RÕÉ ÎÞpµ}EÎ çìþmð ÕÉ ÌJÄ} ÄuRµ}µrÛÞÉ, Î ÃyJÎ XµrÛÄuÜ èü. ÕÞƒµÝ XÎ PÉçÉ ÕÞɹ µý Ü ÜÞÎ ÎèÛÈMðçÌÞEÎ. ¼É¹ µý ÈÄ Ûµ}µÄ}ÄuˆRÈMð XÕçÄÏsÜ èü. 13 ƒ È Þƒ É µü ÜèÛÏsÜ ÉèÉ ±ÝvÄ}Mð èõì~ì æöé ÕtRÎ kµrçûé. È Þƒ ÎMð çµþìî TñÎ ÕèÖ ÉèÉ ¹ E ÎÉqÄ ¼ ÕtµÝ æìãyãx ÎpRÈMð ÌsÛÈÄÕÞƒµÝ.

13 ~ çïþk 14:14-15: ±ÝvÄ}Mð èõì~ì æöé ÕtRÎ kµrçûé. ÌsÉk ÉèÉ ÈrèÉmFRÎ µþüä}èä È Þƒ çäþƒèæäjµ}µüþî. 14 ±RÕÉ ÛÈÄÞÜ, ÕÉ Î ÃyJÎ ÕÞÔ ÕÞÉÞ? ÈÞÉ ÕtJÄèÜÏÞEÎ ÕèÖ Ä}ÄèÉ µþüîþïsoñî µþä}äurèçäïþµ çõãyjî! 15 çäõçé, È Þƒ Éèɵ} FÌ~ÌsJÕ Þƒ, ÈÞÉ Îµ}EÌ~ÌÄuÜ ÄRçÕÉ. È Þƒ ÉèÉ ºpR CÄ}ÄŠÞƒ, ÈÞÉ Îµ}E Pµ}µrÏÎÞÉÕÉ. 16 ÈÞÉ Jµ}EÎ ±Õ çõþþƒ CèÏlÎ È Þƒ µãyçãþµ}eµrû Þƒ. ÉÞÜ, È Þƒ É ÌÞÕ¹ µèý ÈrèÉmµ}FÞƒÕÄuÜ èü. 17 È Þƒ É ÌÞÕ¹ µèý ±R èìïsü µ }CèÕÌ~Ì Þƒ. èä PÄ}ÄuèÖÏpJÎ, èä Õ ºræÏÛpÈMð çìþjî! 18 ÌÞƒÕĹ µý ÕtXÈMð æèþtñ¹ µrì~ çìþeî. æìrî ÌÞèÛµÝ ÄÝÞƒÈMð è ÈMð ÕtXÎ. 19 µû~µývé Î Mð ÌÞlÎ æõýýî ÕÛ~èÛµ} Eè lî. æìræõýýî ÈrÜÄ} ÄuÉ çîû~ìöì~kä}mðµèý CÄ}Mðº} ( XÄ}Mð) æºü UðÎ. çäõçé, Õ ÕÞçÛ ±RÕÉqÉ ÈÎ Ìsµ}èµèÏ È Þƒ Ôpµ}µrÛ Þƒ. 20 ÕèÉ PÛ~ÛpUðÎ çäþû~µcä}mð, ÌsÉk ÕtܵrÌ~ çìþµrû Þƒ. ÕèÉÄ} MðÏÖ¹ æµþýýº} æºï Mð, ÎÖÃÄ}ÄuÉ Ä}ÄuÛ~E ÉæÛÉèÛµ}EÎ OñÌ~kµrÛ Þƒ. 21 ÕÉ ÎµÉµÝ æìrèîïè lî çìþmð, ÕÉ èä ÛpÏÞÉ. ÕÉ ÎµÉµÝ ÄÕTñ æºï lî çìþmð, ÕÉ èäµ} µþãþé. 22 Î ÎÉqÄÉ ÄÉMð Î ÌsÉ ÕˆèÏ Î }JçÎ ÃRµrÛÞÉ, ÕÉ Äɵ}µÞµ Î }JçÎ Öµ}µ XµrÛÞÉ ÉÛÞÉ. ˆÌ~~ ~ÌÞØzz çïþkµ}} }EÌ~~ ÌÄpÜ FTññ ñµrûþé Ì~çÌÞMð çäîþèéº} ºÞÞƒÈÄ ˆÌ~ÌÞØz çïþkµ}eì~ ÌÄuÜÞµ, 2 çïþkçõ, È ÃyèÎÏÞµçÕ ¾ÞÉ PÝÝÕÉÞµ RÈÄÞÜ, È ÌsÖçÏÞ¼ÉÎÛ~Û æõtñî ÕÞރăèĵÝÞÜ ÌÄuÜ FÛ ÎÞ } ÞÏ. æõì~ìîþé µþû~tñ ÈrÖÎ ÌsÏ ÕÉÞµ ¾ÞÉÕÞÉ Rµ}µÎÞ } ÞÉ. 3 æìþrýû~û çìº}gµ}µýþuðî ÄEÄuÏÛ~Û ÕÞÞƒÄ}èĵÝÞUðÎ ±R ¾ÞÉÕÞÉ ÕtÕÞÄuÌ~ÌÞæÉÉTñ È Èrèɵ}µrÛÞÏÞ? 4 çïþkçõ, È FTñÎ ÌC È ÈÄÞÜ, ±R ÕOñÎ çäõèé ÎÄuÄ}Mð, ÕÞp Î æ¼ìsµ}µîþ } ÞÉ. 5 È FTñÎ µþþpï¹ µý ÉMð ÌÞÕÄ}èÄÄ} æäývõþµµ} µþ }JµrÉÛÉ. çïþkçõ, ÉMð kä}äuºþˆä}äéîþé æºþû~µýþü ÉMð ÌÞÕ¹ƒµèÝ È ÎèÛµ}µ PÏÉTµ} æµþãycrµ}µrûþï. 6 È æºï ÕMð ÄÕæÛÉ ÈÞÉ ÉÉq Î ÈrSÌsµ}µÄ} çäèõïsü èü. ÉMð ÕÞÏs 15 ÉÞÜ FTñÎ æºþû~µçý ÉMð ÄÕÛ~èÛº} G }Cµ} µþ }JµrÉÛÉ. ÉMð æºþèä ÄJµçÝ Éµ}E ÄuÖÞµÌ~ çìgµréûé. 7 çïþkçõ, ÌsÛÈÄÕÞƒµÝvÜ È ÄÞÉ PÄÜ ÎÉqÄÉ É ÃyLñµrÛÞÏÞ? ÎèÜµÝ çäþétñî PÉçÉ È ÌsÛÈÄÞÏÞ? 8 È çäõoè Ï ÖµºrÏ Äu } ¹ µvµ}eº} æºõtºþï Ä}ÄÞÏÞ? È Î }JçÎ ¾ÞÉPÝÝÕæÉÉ Èrèɵ}µrÛÞÏÞ? 9 çïþkçõ, Éèɵ} µþ }CUðÎ ÈÞ¹ µý ÎpEÄuÏÞµ ÛpçÕÞÎ. ɵ}EÌ~ kþpµréûµ} µþþpï¹ µèý ÈÞ¹ µý kþpèmð æµþýµrçûþî. 10 ÈèÖÎÏsRÝçÝÞRÎ ÕÏMð PÄuÞƒÈ çäþrî ¹ µçýþj ±Ä}ÄuRµ}µrÛÞÞƒµÝ. Î, ÉMð ÄÈèÄèϵ} µþ }CUðÎ ÕÏMð PÄuÞƒÈçÄÞRÎ ¹ µý ̵}µÄ}ÄuÜ Rµ} µrûþþƒµý. 11 çäõé ɵ}E TñÄÜ FÛ PÏÛ~ºrµ} µrûþþƒ, ÉÞÜ Mð ɵ}EÌ~ çìþä ÕtÜ èü. çäõoè Ï æºï ÄuèÏ ÈÏÎÞµ ÈÞ¹ µý ɵ}Eµ} FÛpçÉÞÎ. 12 çïþkçõ, É È kþpèmðæµþýý ÕtÜ èü? É È ÃyèÎèϵ} µþã ÏÜÕtÜ èü? 13 È çµþìîþé Èĺ} æºþû~µèýì~ çìgî çìþmð È çäõoñµ}e ÄuÖÞµ Rµ} µrûþï. 14 ±R ÎÉqÄÉ ÃyèÎÏsÜ MòÏÕÉÞµ Rµ}µ PCÏÞMð. æìãy ÕÏsÛ~ÛpÜ ÌsÛÈÄ ±RÕÉ ÈrÏÞÏPÝÝÕÉÞµ Rµ}µ PC ÏÞMð. 15 çäõé ÕÖMð MòÄÞƒµèݵ}F * È΃kµrÛÄuÜ èü. ÕÞɹ µvî ÕÖMð ÌÞÞƒèÕÏsÜ MòÏ èîïþéèõ Ü Ü. 16 ÎÉqÄÉ ÉOñÎ çµõüîþéõéƒ, ÎÉqÄÉ Xµ}µÞÉÕOñÎ Ôpϵ}FCÏ ÕOñÎ ÕÞÉ. ÄÃyà èöì~çìþétñ ÕÉ æµþjèîèïì~ ÌREµrÛÞÉ. 17 çïþkçõ, ɵ}Eº} æºõtæµþj, ÈÞÉ Éµ}E ÕtÕÞp̃çÌÉ. ɵ}Eă æäþpèäèä ÈÞÉ Éµ}Eµ} FTñçÕÉ. 18 ¾ÞÉÕÞÉµÝ Éµ}Eµ} FÛpÏÕÛ~èÛ ÈÞÉ Éµ}Eº} æºþü çõé. ¾ÞÉÕÞÉ µývé PÛ~ÌsÄÞµ}µÝ ÕÞƒµVµ}E ÕÛ~ èûµ} FÛpÉÞÞƒµÝƒ. ÕÞƒµÝ ÈÄ ÖµºrϹ µèýlî ÉÉq ÎpRÈMð ÎèÛµ} µõtü èü. 19 ÕÞƒµÝ Î }JçÎ ÕÞƒµÝvÉ ÈÞ }CÜ ÕÞÔ ÈƒÄÞÞƒµÝ. µ ÈMð æºü UðÎ çìþmð ÈÈrÏÞƒµÝ ¹ E Rµ}µÕtÜ èü. ÉçÕ ±RÕRÎ ÕÞƒµVµ}E çõcµ}èµïþé µrä}mðµ}µèýº} æºþü ÜÕtÜ èü. 20 ÄŠÏÕÉ ÕÞÔ µ}èµ PXÕMðÎ MðÉkTñµrÛÞÉ. æµþcïõé ÕèÖÏTñµ}µÌ~ MòÄÞƒƒ ƒµèý XÄ}ÄuÉ ÌsÖÞµÞÖÎÞµ, ÌÞpGÄ}ÄÎÞÉ ±ÉTñ ÉÌ~ æìþrýìjî.

14 659 çïþk 15:21-16:13 Ì } ÕÉ lý PXÕMðÎ MðÉkTñ µrûþé. 21 ±Õ æõþr ºÄ}ÄPÎ ÕèÉ º}GTñÄ} MðµrÛMð, ÕÉ ÌÞMðµÞÌ~ÌÞµ RÌ~ÌÄÞµ ÃyLñÎ çìþmð ÕÉMð ÌèµÕÉ Õ èéä} ÄÞµ}EÕÞÉ. 22 ÄŠÏÕÉ È΃Ìsµ}èµÏÛ~Tñµ} µü¹ E µrûþé, ÎÖà RÝvˆRÈMð ÄÌ~kÕÄÛ~E ÕOñµ}E ÈÄ ÈÎ Ìsµ}èµlÎpÜ èü. Õèɵ} æµþü ܵ} µþä}mðµ}æµþãy CRµ}E΃ ÕÞÝ ±ÉTñ ¹ çµþ ÝÝMð. 23 ÕÉ ¹ EÎp¹ EÎ èüèmðä} ÄpÞp µrûþé, ÉÞÜ ÕÉ Ü ÌRÈMð µvµ}e èöïþeî. ÕÉMð ÎÖÃÎ * Îpµ RµÞèÎÏsUðÝÝMð ÉÌèÄ ÕÉ ÛpµrÛÞÉ. 24 µõèülî MðÉÌPÎ ÕèÉ º}GTñÄ}MðÎ ÕèÉ Ôpµ}µÄ} ÄÏÞÖÞ ÏsRµ}µrÛ ÖºèÉÌ~çÌÞÉTñ èõ ÕèÉÄ} ÄÞµ}EÎ. 25 æééqü, ÄŠÏÕÉ çäõoñµ}eµ} µšô ÌCÏ ÎTñµ}µrÛÞÉ. ÕÉ ÄÉMð èµ P }CèÏÄ} çäõoñµ}e ÄuÖÞµ ÏÞƒÄ}Äu, ºÞƒÕ ÕÜ ÜèÎlÝÝ çäõoñµ}e ÄuÖÞµº} æºïü ÌJµrÉÛÞÉ. çäþû~µcµ}µ PÏÜ µrûþé. 26 ÄŠÏÕÉ ÎpµmÎ Î ÌsCÌ~ÌÕÉ. ÕÉ æµ }CÏÞÉ, ÕˆèÎÏÞÉ çµ Ïă ÄÞÜ çäõèéä} ÄÞµ}µ PÏÜ µrûþé. 27 ÕÉ æºü ÕÈÄOñÎ æµþxä}äõéþµ RÌ~ÌÞÉ, 28 ÉÞÜ ÕÉ ªÞƒ Ôpµ}µÌ~ÌJÎ, ÕÉ Õ J ÌÞÔÞEÎ, ÕÉ Õ J æõtñèîïþeî, 29 ÄŠÏÕÉ ÌܵÞÜÎ æºü ÕÉÞµ Rµ}µ ÎÞ } ÞÉ. ÕÉ æºü ÕÎ Èpèܵ}µÞMð. ÕÉMð ÌÏsÞƒµÝ æºôpì~ìþµ ÕÝÖÞMð 30 ÄŠÏÕÉ RÝvˆRÈMð ÄÌ~ÌÎÞ } ÞÉ. çèþïséþü ÎClÎ èüµèýlî µþû~ûp ÉÞÜ ÌÛµ}µCµ}µÌ~ÌJÎ èüµèýlî æµþãy ÎÖÄ}èÄÌ~ çìþˆrì~ìþé. 31 ÄŠÏÕÉ ÄEÄuÏÛ~ÛÕÛ~èÛ ÈÎ Ìs ÄÉèÉ Q ÉÞµ}µrµ}æµÞÝݵ} F ÞMð. æééqü ÕÉ èälî è ÏÎÞ } ÞÉ. 32 ÕÉ ÕÞÔ µ}èµ PClÎ PÉçÌ, ÄŠÏÕÉ ÕÏÄÞµr ÕÞCÌ~çÌÞÕÞÉ. ÉTñÎ ÌGèÎlÛ PCÏÞÄ, ÜÞƒÈÄ µrèýèïì~ çìþü ÕÉ RÌ~ÌÞÉ. 33 ÉOñÎ ÌXµ}µÞÄ ÄuÖÞ }躵} µéq µèý Ôµ}µrÉÛ ÄuÖÞ }躵} æµþcèïì~ çìþétñ ÄŠÏÕÉ RÌ~ÌÞÉ. æîþ }Jµ} µèý Ôµ}EÎ ±ˆÕ ÎÖÄ}èÄÌ~çÌÞÉTñ Î ÎÉqÄÉ RÌ~ÌÞÉ. 34 æééqü çäõéû~û ÎÉqÄÞƒµVµ}E ÎÖÃÎ XÄ}ÄuÉ ÌsÖÞµÞÖÎÞµ, RÝvÉ ÈÞÝ ÉÌ~ æìþrýìjî. MðmÎpÜ èü (±ÉTñÎpÜ èü). ÌÃÄ}èÄ çèºrì~çìþþpé Õ JµÝ æèrì~ìþü ÔplÎ. 35 ÄŠÏɺ} æºï Mð, æäþü èü ÕtèÝ ÕtÌ~ÌÄÛ~EÄ} ÄŠçÏÞÞƒ ÕÔpµèÝÄ} Äu } ÎpJ µrûþþƒµý. ¼É¹ µèý ÎÞÛ~TñÎ ÕÔpµèÝ ÕÞƒµÝ Ì~çÌÞMðÎ Äu } ÎpJµrÛÞÞƒµÝ ÉTñ FÛpÉÞÉ. çïþk ˆÌ~~ ~ÌÞGµ}} }EÌ~~ ÌÄuÜÝvµ}} }µrûþé Ì~çÌÞMð çïþk ÌÄuÜÞµ, 16 2 ÈÞÉ ÕÛ~èÛæÏÜ ÜÞÎ PÉçÌ çµ }CRµ}µrçÛÉ. È ¹ µý QÕRΠɵ}EÄ} æäþü èüèï Ü ÜÞÎÜ TñÄèÜÄ} ÄÖÕtÜ èü. 3 ¹ µý È Ãy çìº}gµvµ}e PCçÕ ÏsÜ èü! É æäþ ÞƒÈMð ÕtÕÞÄuµ}µrÛ ÞƒµÝ? 4 ɵ}E ÕÈÄ æäþü èüµý ¹ µvµ}e Û~Ì } ÞÜ È ¹ µý æºþü ÕèÄçÏ ÈÞOñÎ æºþü ܵ}FJÎ. ÈÞOñÎ ¾ÞÉPÝÝ µþþpï¹ µèý ¹ µvµ}eº} æºþü ˆ, É ÄèÜèÏ ¹ µvµ}e çèþƒ 躵}µµ}fjî. 5 ÈÞÉ FTñÎ µþöã¹ µýþü ¹ µvµ}e Û~ºÞµQ }C ¹ µvµ}e ÈÎ Ìsµ}èµÏÝvµ}µ PClÎ. 6 ÉÞÜ ÈÞÉ FTñÌèÕ MðmÎ É çõäèéèï µû~û PCÏÞMð! ÏsOñÎ æîóéîþï RÌ~ÌÄuUðÎ ÌÏÉ Ü èü. 7 çäõçé, ÃyèÎÏÞµçÕ É ÌÜÄ}èÄ JÄ}MðÌ~ çìþ }DÞƒ. É EJÎ ÌÎ PXÕèÄlÎ ÔpÄ}ÄŠÞƒ. 8 È Þƒ ÉèÉ èãä}mð ÌÜÕ ÉÎÞµ}µr É Þƒ ÄÉÞÜ ÈÞÉ EÛ~ÛÕÞÝvçÏ É ¼É¹ µý Èrèɵ}µrÛÞÞƒµÝ. 9 çäõé, ÉèÉÄ} ÄÞµ}EµrÛÞÞƒ, ÕÞƒ É Î Mð çµþì¹ æµþãƒj, É Î èìµ} µrôpä}æäûpµrûþþƒ. çäõé ɵ}æµÄuÖÞµ ÕÖMð ÌÛ~µèݵ} µcµ}µrûþþƒ. É Ìèµ ÕÉqÉ µãyµý ÉèÉ æõtñì~çìþj (ÌèµçÏÞJ) ÌÞÞƒµ}µrÉÛÉ. 10 ¼É¹ µý Éèɺ} HÔƒÈMð ±ÉTñµ} FC, ÉèÉ ÌÞÞƒÄ}Mð ÈèµÄ}Mð, É PµÄ}ÄuÜ èûµrûþþƒµý. 11 çäõé ÉèÉÄ} ÄŠÏ ¼É¹ µýv Î ±Ì~Ìè Ä}ÄÞÞƒ. Ä}ÄŠÏÞƒ Éèɵ} µþïì~ ÌJÄ}MðÎ ÌC Õt } ÞÞƒ. 12 ɵ}E Ü ÜÞÎ ÈÜ ÜÌCÏÞµ RÈ ÄÉ, ÉÞÜ, ÌsÉk çäõé ÉèÉ ÈGµ}µrÉÞÞƒ! Î, ÕÞƒ Éèɵ} µxä}äuü ÌsCÄ}Mð, ÉèÉÄ} MðÃyJµÝÞµ æèþtñµ} µréþþƒ! çäõé ÉèÉ Üµ}µÞµÌ~ ÌÏÉÌJÄ}ÄuÉÞÞƒ. 13 çäõoè Ï ÕtÜ Õ ÖÞƒµÝ* Éèɺ} HÔ ÈMð ÈrÛ~µrÛÞÞƒµÝ. ÕÞƒ É ºrTñÈ Öµ¹ µýçîü Î kµèý Ï µrûþþƒ. ÕÞƒ ÕtÜ Õ ÖÞƒƒ ƒµý çìþþpü ÕtÜ èülî Î èìlî ÌÏÉÌJÄ}MðÎ Õ ÖÞƒµÝ.

15 çïþk 16:14-18:2 660 Öµ}µÎ µþ } ÕtÜ èü. É ÖˆÉ ÌsÄ}Ä* ÄÃyà èöä} ÄèÖÏsÜ ºrÈĺ} æºï µrûþþƒ. 14 Î ÃyJÎ, Î ÃyJÎ çäõé ÉèÉÄ} ÄÞµ}EµrÛÞÞƒ. lä}äî æºï lî Õ ÖèÉÌ~ çìþü ÕÞƒ ÉçÎÜ ÌÞÏ µrûþþƒ. 15 ÈÞÉ ÎpµmÎ MðÏÖPÛ~ÛpRµ}µrçÛÉ, ÉçÕ MðÏÖÄ}èĵ} µþ }JÎ ÈÄ è µèý ÃxÈÄuRµ}µrçÛÉ. ÈÞÉ ¹ EÄ} MðµÝvUðÎ ºÞΠ̈UðÎ }µþþƒèäurµ}µr çûé, ÈÞÉ çäþû~µcµ}µì~ì } ÄÞÏ ÃR µrçûé. 16 XMð Ƀ PµÎ ºrÕÈÄuRµ}µrÛMð. µrõèýï¹ µý É µãyèãº} GÛ~ÛpUðÎ µþãì~ìjµréûé. 17 ÈÞÉ ÏÞÞp PÎ æµþjèîïþµ È ÈMðµ} æµþãy ÄuÜ èü, ÉÞÜ Ä}ÄŠÏ µþþpï¹ µý ɵ}E çèþp }JÝÝÉ. É æ¼ì¹ µý MòÏ èîlî çèþƒèîlîþéèõ. 18 gîpçï, ɵ}Eº} æºï ÏÌ~Ì } È Äu µèý ÎèÛµ}µÞçÄ. ÈrÏÞÏÄ}ÄuÛ~µÞÉ É çõãyjäü (ÈrTñÄ}Ä) ÄJµ}µÌ~Ì ÞÎÜ Rµ}µ }JÎ. 19 Ì~çÌÞMðÎ ÌÖçÜÞµÄ}ÄuÜ ÏÞçÖOñÎ RÈÄÞÜ, ÕÞƒµÝ ɵ}µÞµ çìg ÕÞÞƒµÝ. çîˆrèmð ÏÞÖÞÕMð ɵ}µÞµ ºÞ }ºr FTñÕÞÞƒµÝ. 20 É µãyµý çäõoµ}e PÉÉÞÜ µãyã èöº} æºþþpèµïsü É ÈÃyÌÞƒµÝ ɵ}E ÄuÖÞµÌ~ çìgµrûþþƒµý. 21 ÈÃyÌOñµ}µÞµ ÕÞÄÞJµrÉÛ ±R ÎÉqÄèÉÌ~çÌÞÉTñ ɵ}µÞµÄ} çäõèé çõãyjµrû ±RÕÉ Éµ}E çõãyjî! 22 ºrÜ ÃyJµÝvÜ ÄuRÎ ÌPCÏÞÄ ÈÄ Ä}ÄuÛ~E, (ÎÖÃÎ ) ÈÞÉ çìþçõé. É Õt æèþtñ¹ µrì~ çìþïsû~tñ; 17 ÈÞÉ Õt }JÕtܵÄ} ÄÏÞÖÞÏsRµ} µrçûé. É ÕÞÔ µ}èµ PClÎ ÈpèÜ ÏsUðÝÝMð. µü ÜèÛ Éµ}µÞµµ} µþä}mðµ} æµþãycrµ}µrûmð. 2 ¼É¹ µý Éèɺ} HÔƒÈMð ÈrÉTñ, ÉèÉÌ~ ÌÞÞƒÄ}Mð Èèµµ}µrÛÞÞƒµÝ. ÕÞƒ µý Ƀèɵ} 絈º}æºï Mð, ÕÎÞÉÌ~ ÌJÄ}MðÕèÄÌ~ ÌÞÞƒÄ}Mðµ}æµÞÃyCRµ}µrçÛÉ. 3 çäõçé, È Þƒ ɃèÉ ÄÞpµ}µrÛ Þƒ ÉÌèÄ Éµ}Eµ} µþ }JÎ. çõæûõrî ÉèÉ ÄÞpµ}µÎÞ } ÞÞƒµÝ. 4 È Þƒ É ÈÃyÌÞƒµÝvÉ ÎÉÄ}èÄ QCèÕÄ}ÄuRµ}µrÛ Þƒ, ÕÞƒµÝ ÉèÉ kþpèmµ}æµþýýþþƒµý. ÄÏmæºÏ Mð ÕÞƒ µý æõû~ûpïè ÏÞÄÌCº} æºï lî. ±RÕÉ ÕÉMð ÈÃyÌÞƒµVµ}E Äm ÕÄÛ~µÞµÄ} ÄÉ ÌsÝèݵèݵ} F Ì~ æìþr }ÌJÄ}ÄÎÞ } ÞÉ * ÉÞÜ É ÈÃyÌÞƒµçÝÞ Éµ}æµÄuÖÞµÄ} ÄuRÎ ÌsÏsRµ} µrûþþƒµý. 6 Ü çüþrµ}eî ±R æµ } æºþü ÜÞµ, çäõé É æìïèö ÎÞÛ~ÛpÏsRµ}µrÛÞÞƒ. ¼É¹ µý É PµÄ}ÄuÜ ÎpÔƒµrÛÞÞƒµÝ. 7 É µãyµý ER ÞEÎ ÈrèÜÏsÜ ÝÝÉ æééqü, ÈÞÉ ÎpEÈÄ Mðµ}µPÎ çõäèélî ÝÝÕÉ. É Î k PXÕMðÎ ±R ÈrÔèÜÌ~çÌÞÜ æîˆèmð Õt } Mð. 8 ÈÜ çüþþƒ èäì~ìû~ûpµ} µü¹ µrì~ çìþïsrµ}µrûþþƒµý. çäõèéì~ ÌÛ~Ûpµ} µõèülûþä ¼É¹ µvµ}e ÄuÖÞµ, µý¹ µ ÎÛ~çÛÞÞƒ µüµ}µîè ÈMðÝÝÉÞƒ. 9 ÉÞÜ ÈÜ çüþþƒ ÈÜ Ü ÕÔpÏsÜ æäþ ÞƒÈMð ÕÞÔ µrûþþƒµý. µý¹ µîû~çûþþƒ ÉOñÎ ÕˆèÎ æìtñõþþƒµý. 10 ÉÞÜ È ¹ µý Ü çüþrî ÕÞR¹ µý, Mð ÉMð ÄÕÛÞÜ ÕtèÝÈÄçÄ Éµ} µþ } PÏUð¹ µý. ¹ µývü ±RÕRÎ ¾ÞÉPè ÏÕÉ Ü ÜÉ. 11 É ÕÞÔ µ}èµ µ ÈMð çìþµrûmð, É Äu } ¹ µý Ôpµ}µÌ~Ì } É. É È΃Ìsµ}èµ çìþïsû~tñ. 12 ÉÞÜ É ÈÃyÌÞƒµÝ EÔÎ ÌsÌ~ çìþïsrµƒµrûþþƒµý. ÕÞƒµÝ ÖèÕÌ~ ̵æÜÉTñ Èrèɵ}µrÛÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ RÝ ±ÝvèÏ ÕtÖ }CÕtJæÎÉ Èrèɵ} µrûþþƒµý. 13 µü ÜèÛçÏ É kmð Õ ÞEÎ É ÈÞÉ ÄuÞƒÌÞÞƒµ}µÜÞÎ. RÃy µü ÜèÛ ÏsÜ É ÌJµ}èµèÏ ÕtÞpµ}µÜÞÎ É ÈÞÉ ÄuÞƒÌÞÞƒµ}µÜÞÎ. 14 ÈÞÉ µü ÜèÛÏs Î, È çï É ÄÈèÄ ÉTñÎ kxµ}µýv Î, É ÄÞÏ Ü ÜMð É ºçµÞÄÞp ÉTñÎ FÛÜÞÎ. 15 ÉÞÜ MðçÕ É ±çö ÈÎ Ìsµ}èµ ÏÞÏsRÈÄÞÜ, Ì~çÌÞMð ɵ}E È΃Ìsµ}èµ çï Ü èü! MðçÕ É ±çö È΃Ìsµ}èµÏÞµ RÈÄÞÜ, ÈÄ ÈÎ Ìsµ}èµ ÈrèÛmÌ~æÌTñÕèÄ µþãyìõþƒ ÏÞÞƒ? 16 É ÈÎ Ìsµ}èµ ÉçÉÞJ ÎèÛlçÎÞ? Mð ÎÖÃÄ}ÄuÉ Ä}ÄuÛ~Eµ} µšçô çìþeîþ? ÈÞÎ ±RÎpÄ}MðÄ} MðµÝvÜ Û¹ E çõþîþ? ÉÛÞÉ. ÌsÜ ÄÞÄ}} çïþkmµ}} }EÌ~~ ÌÄuÜ FTññ ñµrûþé HµrÏÉÞÉ ÌsÜ ÄÞÄ} Ì~çÌÞMð 18 ÌÄuÜÞµ: 5 ¼É¹ µý FTñÕèÄ È Þƒ ÛpÕ Þƒ: 2 çïþkçõ, È Ì~çÌÞMð çìgõèä ÈrTñÄ}MðÕÞÏ? èîäuïþïsrèmð çµvî. ÌsÄ}} }ÄÎ ÖˆÉ çîˆrµ}eî ÌsÄ}ÄÌ~ èìïsü ÌsÄ}Ä ÄÃyà ރ GÖµ}EÎ. ÌsÄ}ÄÌ~èÌèÏÌ~ ¼É¹ µýƒƒ... ÎÞ }} } ÞÉ XÄ}ÄuÉ ÌsÖÞµÞÖÎÞµ, ÌsÝÈÄÞÜ ÌsÄ}Ä ÄÃyà ރ ºrÈMðÎ. µºì~ìþémðî ÕÉ ÄÉMð ÈÃyÌÞƒµVµ}E ±R ̹ èµä} ÄÖ çõäèé ÄRÕMðÎÞÉ ÈrµÔ º}ºrèÏÄ} ÕÞµ}ETñÄuÏÝvµ}µrÛÞÉ. ÕÉMð ÌsÝèݵ ÝvÉ ÄÞ¹ µrµ}æµþýõèä Mð EÛpµ}EÎ. µãyµý ER ÞEÎ ÉÌ~ æìþrýìjî.

16 661 çïþk 18:3-19:12 ÈÞ¹ µý ºrÜÕÛ~èÛº} æºþü ÜÕtJÎ ( Oñ ÎÄulÎ ). 3 ÈÞ¹ µý ÌGµ}µèÝÌ~çÌÞÜ Q æöé È ÈrèÉÌ~ÌçÄÉ? 4 çïþkçõ, ÉMð çµþìî ÉèÉçÏ MðÉkTñÄ}MðµrÛMð. ɵ}µÞµ ¼É¹ µý gîpèïõt }Jº} æºü ÜçÕÃyJÎÞ? É èéä} ÄuRÌ~ÄuÌ~ÌJÄ}MðÕÄÛ~µÞµ çäõé ÌÞƒÕĹ µèý èºì~ìþþƒ ÉTñ Èrèɵ} µrûþïþ? 5 Î, ÄŠÏÕÉqÉ ÄŠÌÎ èãèmðì~ çìþeî. ÕÉMð æèrì~k ÞpÕèÄ ÈpTñÄ}MðÎ. 6 Õ }CÉ ±Ýv RÝÞEÎ. ÕÉRçµ ±ÝvÕtJÎ Õtݵ}E èãèmðõtjî. 7 ÕÉ CµÝ ÕˆÏÄÞµmÎ ÕtèÖ ÕÞµmÎ ÖÞMð. ÉÞÜ ÕÉ æîmð ÕÞµmÎ çºþþƒõþµmî È Ì~ÌÞÉ. ÕÉMð æºþèä ÄŠÏ Äu } ¹ µçý ÕèÉ ÕtÔº} æºï lî. 8 ÕÉMð ÌÞĹ µý Õèɵ} µãyãxµ} EÝ ÕÔpÈ Ä}MðÎ. ÕÉ µãyãxµ}eý È ÈMð ÄuçÜ µì~ì }Jµ}æµÞÝÕÞÉ. 9 ÕÉ EÄuµÞèÜ ±R µãyãxì~ ÌsCµ}EÎ. ±R µãyãx ÕèÉ TñµÌ~ ÌsCµ}EÎ. 10 ÄèÖÏsUðÝÝ ±R µïstñ ÕèÉ µì~ìjä}mðî. ÕÉ ÕÔpÏsÜ ±R µãyãx ÕOñµ}µÞµµ} µþä}mðä}æµþãycrµ}eî. 11 GÛ~ÛpUðÎ ÌϹ µöî ÕOñµ}µÞµµ} µþä}mðµ}æµþãycrµ}eî. ÕÉ Jµ}EÎ ±Õ çõþþƒ CÏsUðÎ ÌϹ µý ÕèÉÄ} æäþ RÎ. 12 æµ } æäþü èüµý ÕOñµ}µÞµÌ~ ̺rÄ}ÄuRµ}EÎ. ÔpmÎ, çµjî ÕÉ ÕpXÎ çìþmð ÕOñµ}µÞµÄ} ÄÏÞÖÞµ Rµ}EÎ. 13 æµþcï çèþï ÕÉMð çäþèü Þpµ}EÎ. Mð ÕÉMð µö¹ µèýlî µþü µèýlî Xµº}æºÏ lî. 14 ÄŠÏÕÉ ÕÉMð Õ }CÉ ÌÞMðµÞÌ~ÌsˆRÈMð µû~ûì~ìjõþé. ÌϹ µö¹ µývé Öºèɺ} ºÈÄuµ}µ ÕÉ èôä}mðº} æºü ÜÌ~ÌJÕÞÉ. 15 ÕÉ Õ }CÜ ±ÉTñÎ Îp¾}ºrÏsÖÞMð. æééqü, ÕÉ Õ J PXÕMðÎ ÞplÎ µèäµî ÈrÖÎ ÌsÏsRµ}EÎ. 16 µšçôlýý ÕÉ çõþƒµý ÜÞƒÈMÌ~ (µþï ÈMð) çìþeî, çîçülýƒý ÕÉ µrèýµý ÎCÈMðçÌÞEÎ. 17 gîpïsé ¼É¹ µý ÕèÉ ÈrèÉmFÖ ÎÞ } ÞÞƒµÝ. ±RÕOñÎ ÉqçÎÜ ÕèÉ ÈrèÉÄ}MðÌ~ÌÞÞƒµ}µ ÎÞ } ÞÞƒµÝ. 18 ¼É¹ µý ÕèÉ ±ÝvÏsˆRÈMð RVµ}EÝ ÄÝÝvÕtJÕÞÞƒµÝ. ÕÞƒµÝ ÕèÉ ÈÄ ÜµrÛ~E æõývçï MðÖÄ}Äu ÕtJÕÞÞƒµÝ. 19 ÕOñµ}EÌ~ ÌsÝèݵçÝÞ, çìöì~ ÌsÝèݵçÝÞ Rµ}µÞMð. ÕÉ EJÎ ÌÄ} ÄuÜ ÕRÎ ÏsçÖÞJ Õt }JèÕµ}µÌ~Ì ÎÞ } ÞÞƒµÝ. 20 çîû~µruðýý ¼É¹ µý Ä}ÄŠÏÕOñµ}E ÈrµÔ ÈÄèĵ} çµýõtì~ìjî çìþmð, ÄuÞƒº}ºr Ïè ÕÞÞƒµÝ. µrôµ}µruðýý ¼É¹ µý ÌϹ µö Ì ÄuÏè ÈMð ÕÞÏè Ä}MðÌ~ çìþõþþƒµý. 21 ÄŠÏÕÉqÉ Õ }CÛ~E Mð ÃèÎ ÏÞµçÕ È µ}eî. çäõèéì~ìû~ûpµ} µõèüì~ì ÞÄÕOñµ}E Ì~ÌCçÏ ÈrµXÎ! ÉÛÞÉ. 19 çïþk ÌÄuÜ FTññ ñµrûþé Ì~çÌÞMð çïþk ÌÄuÜÞµ: 2 Ä}ÄèÉ µþüî È ¹ µý ÉèÉÄ} MðÉkTñÄ}Äu, ÕÞÞƒÄ}èĵÝÞÜ ÉèÉ è Ì~Ì ÞƒµÝ? 3 È ¹ µý Ì~çÌÞMð ÉèÉÌ~ ÌÄ}MðPèÛ ÔpmÌ~ ÌJÄ}ÄuÏsRµ}µrÛ ÞƒµÝ. È ¹ µý ÉèÉÄ} ÄÞµ}EÎ çìþmð æõ }µîè Ï ÕtÜ èü? 4 ÈÞÉ ÌÞÕÎ æºï ÄuRÈÄÞUðÎ Mð ÉMð æäþü èüïþeî. Mð ¹ µèýä} MðÉkTñÄ}ÄÞMð. 5 Éèɵ} µþ }CUðÎ ¹ µèýº} ºrÛÈÄÕÞƒµÝÞµ µþ } È ¹ µý ÕtRÎ k µrû ÞƒµÝ. É æäþü èüµý É æºþèää} ÄÕTñµÝÞÜ çèþƒèäèõ ÉTñ È ¹ µý FTñµrÛ ÞƒµÝ. 6 ÉÞÜ çäõçé ɵ}EÄ} ÄÕ ÛpèÔÄ}ÄÞÞƒ. ÉèÉÌ~ ÌsCÌ~ÌÄÛ~E ÕÞƒ ±R µãyãxèï èõä}äþþƒ. 7 ÕÞƒ ÉèÉÄ} MðÉkTñÄ}ÄuÉÞÞƒ! É ÈÞÉ µä}mðµrçûé. ÉÞÜ Éµ}EÌ~ ÌÄuçÜMðÎ µrè µ}µõtü èü. ÈÞÉ Öµ}µ ÄÕtµ}µÞµµ} FÌ~Ìs } ÞUðÎ, ÈrÏÞÏÄ} ÄuÛ~µÞµ çõãyjî É EÖèÜ ±RÕRÎ çµ }µõtü èü. 8 çäõé É ÕÔpèÏ è Ä}ÄÄÞÜ ÈÞÉ ÄÞÃyCº}æºÜ Ü PCÏÕtÜ èü. ÕÞƒ É ÌÞèÄèÏ RÝÞÜ ÎèÛÄ}ÄuRµ}µrÛÞÞƒ. 9 çäõé É æìrèîèï JÄ}MðÌ~ çìþ } ÞÞƒ. ÕÞƒ É ÄèÜÏsÉ µrþ Ä}èÄ (PCèÏ) JÄ}ÄÞÞƒ. 10 çäõé ÈÞÉ ÔplÎ ÕèÖµ}EÎ ÉèÉ Ü ÜÞÌ~ ̵}µ¹ µývuðîprèmð ÄÞµ}EµrÛÞÞƒ. çõçöþj Õ Ô ÈÄ ÎÖÄ}èÄÌ~ çìþétñ ÕÞƒ É È΃Ìsµ}èµèÏ µû~ûpéþþƒ. 11 çäõoè Ï çµþìî ɵ}æµÄuÖÞµ ÞpµrÛMð. ÕÞƒ ÉèÉÄ} ÄÎMð ÌèµÕÉ ÉTñ èôµ}µrûþþƒ. 12 çäõé ÄÎMð Ìè èï ÉèÉÄ} ÄÞµ}EÕÄÛ~E OñÌ~kµrÛÞÞƒ. ÉèÉÄ} ÄÞµ} EÕÄÛ~E Éèɺ} GÛ~ÛpUðÎ çµþkö¹ µèý XÌ~kµrÛÞÞƒµÝ. É F ÞÖÄ}èĺ}

17 çïþk 19:13-20: GÛ~ÛpUðÎ ÕÞƒµÝ PÛ~TñèµÏs }CRµ} µrûþþƒµý. 13 É ºçµÞÄÖÞƒµÝ ÉèÉ æõtñµ}eî ÌC çäõé æºï ÄÞÞƒ. É ÈÃyÌÞƒµVµ}E ÈÞÉ ±R ȃÈrÏÉÞçÉÉ. 14 É ÛÕtÉÞƒµÝ ÉèÉ Õt ƒj æºéûþþƒµý. É ÈÃyÌÞƒµÝ ÉèÉ ÎÛÈMðÌ~çÌÞÉÞÞƒµÝ. 15 ɃèÉ ±R ÈÈrÏèÉÌ~ çìþümî æõývèþ }CÉèÉÌ~ çìþümî É Õ }CÛ~zE ÕRÎ ÕtRÈÄuÉÞƒµVÎ ÌÃx Õtè Ì~ æìãyµvî ÌÞÞƒµ}µrÛÞÞƒµÝ. 16 ÈÞÉ É ÌÃxÏÞèݵ} FÌ~ÌsJÎ çìþmð, ÕÉ ÌÄuÜ ÄRÕÄuÜ èü. ÈÞÉ ÄÕtµ}µÞµµ} æµ¾}gî çìþmðî É ÌÃx ÏÞÝ ÌÄuÜ ÄÖÎÞ } ÞÉ. 17 É ÎèÉÕt É Qº}ºrÉ ÕÞºèÉ èï æõtñµ}µrûþý. É æºþèä ºçµÞ ÄÖÞƒµÝ ÉèÉ æõtñµ}µrûþþƒµý. 18 ºrTñ EÔÈèĵVÎ Éèɵ} 絈º} æºï µrûþþƒµý. ÈÞÉ ÕÞƒµÝ Rçµ ÕRÎ çìþmð ÕÞƒµÝ æµ } ÕÛ~èÛº} æºþü µrûþþƒµý. 19 É æèr¹ µrï ÈÃyÌÞƒµÝ ÉèÉ æõtñµ}µrûþþƒµý. ÈÞÉ çèºrµ}eî ¼É¹ µý F ɵ}æµÄuÖÞµÄ} ÄuRÎ ÌsÏsRµ}µrÛÞÞƒµÝ. 20 ÈÞÉ ÎpµmÎ æîˆèmðçìþçéé. É çäþü UðÎ çìþj ± }CÄ} æäþ¹ EµrÛMð. ɵ}Eº} ºÛ~çÛ ÏsÞƒ Î ÈÄuRµ}µrÛMð. 21 É ÈÃyÌÞƒµçÝ, ɵ}E Ö¹ E¹ µý! ɵ}E Ö¹ E¹ µý! æééqü, çäõé ɵ}E ÄuÖÞµ Rµ}µrÛÞÞƒ. 22 çäõé æºï ÕèÄÌ~ çìþétñ È ¹ µý É ÉèÉÄ} ÄÃyCµ}µrÛ ÞƒµÝ? ÉèÉÄ} MðÉkTñÄ}MðÕÄÞÜ È ¹ µý ÄÝÞƒÈMðÌ~ çìþµõtü èüïþ? 23 ÈÞÉ æºþü ÕèÄ ÏÞçÖOñÎ ÈrèÉ ÕtÜ èõä}mð ±R kä}äµä}äuü XÄ ÎÞ }DÞƒµÝÞ? É ÕtRÎ kµrçûé. É ÕÞÞƒÄ}èÄµÝ ±R GRÝpÜ XÄÌ~Ì ÞÄÞ? É ÕtRÎ kµrçûé 24 ÈÞÉ æºþü ÌèÕ ÉæÛÉTñÎ Èrèܵ}EÎ ÌC ÏÄ}ÄuÉçÎÜ ±R RÎ kµ} µrõtïþü æìþûpµ}µì~ì çõþ Ü ÜMð ÌÞèÛÏsÜ æºmðµ}µì~ì çõþ çõãyjæîé ÕtRÎ kµrçûé. 25 É Î }ÌÞƒ ÏsçÖÞJ Rµ}µrÛÞÞƒ ÉTñ ɵ}EÄ} æäþplî! PCÕtÜ ÕÞƒ gîpïséçîü XÈMð ÈrÉTñ Éèɵ} µþì~ìþû~tñõþþƒ! 26 ÈÞÉ É èüõt }Jº} æºéûþuðî (ÈÞÉ ÏsÞƒ È Ä}ÄÞUðÎ ), É çäþü ÔpÈMðÌ~çÌÞÉÞUðÎ, ÌsÉk ÈÞÉ É çäõèéµ} µþãyçìé É ÛpçÕÉ! 27 É æºþèä µãyµýþü ÈÞÉ çäõèéµ} µþãyçìé! ÈÞçÉ, çõæûõrîü Ü, çäõèéµ} µþãyçìé! ÈÞÉ Ä}ÄèÉ ÃÞƒº}ºr ÕºÌ~Ì } ÕÉÞµ ÃRµrçÛÉ ÉÌèÄ ÉÉÞÜ ¹ µ Vµ}Eº} æºþü Ü PCÏÞMð. 28 È ¹ µý, ÈÞÎ çïþkèõä} MðÉkTñÄ}M çõþî. Õèɵ} EÛ~ÛÎ ºÞ } ±R µþöãä}èäµ} µþãyçìþî ÉT FÛÜÞÎ. 29 ÉÞÜ È ¹ µçý ¾}GÕ ÞƒµÝ. æé ÉqÜ, çäõé EÛ~ÛÕÞÝvµèÝÄ} ÄÃyCµ} µrûþþƒ. çäõé ÕÞèÝÌ~ ÌÏÉÌJÄ}Äu ¹ µèýä} ÄÃyCÌ~ÌÞÞƒ. Ì~çÌÞMð ÈrÏÞÏÈÄŠÞƒµ}EÎ µþüî ±ÉTñ ÃyJ ÉÌèÄ È ¹ µý ÛpÕ ÞƒµÝ ÉÛÞÉ. çºþì~~ ~ÌÞÞƒƒ ÌÄuÜÝvµ}} }µrûþé Ì~çÌÞMð ÈÞµÎÞÕtÉ çºþì~ìþþƒ 20 ÌÄuÜÞµ: 2 çïþkçõ, ÉÉq Î EÔÌ~ÌÎÞÉ Ãyù µý ÎpEÈMðÝÝÉ. ÉçÕ ÈÞÉ Éµ}EÌ~ ÌÄuÜ FÛçÕÃyJÎ. ÈÞÉ ÈrèÉăMðµ}æµÞÃyCRÌ~ÌèÄ ÕtèÖÈMð ɵ}Eµ} FÛçÕÃyJÎ. 3 È ÉMð ÌÄpÜ µýþü ¹ µèý ÕÎÞÉÌ~ÌJÄ}ÄuÉÞÏ! ÉÞÜ ÈÞÉ ¾ÞÉ PÝÝÕÉ Éµ}E Õ ÕÞTñ ÌÄuÜ ÄÖçÕÃyJÎ ÉÌèÄ ÈÞÉ ÛpçÕÉ. 4-5 ÄŠÏÕÉqÉ ÎµrÔ º}ºr È Ãy µþüî Èrèܵ}µÞMð ÉÌèÄ È ÛpÕÞÏ. ÄÞÎ, gîpïsü ÕÈÄ µþüî PÄÜ MðçÕ ÃyèÎÏÞµ ÝÝMð. çäõèéì~ìû~ûpµ} µõèüì~ì ÞÄÕÉqÉ ÎµrÔ º}ºr ETñµrÏ µþüçî Èrèܵ}EÎ. 6 ÄŠÏÕÉqÉ æìrèî ÕÞÉÄ}èÄ } ÜÞÎ, ÕÉ ÄèÜ çîµ¹ µèýä} æäþ ÜÞÎ. 7 ÕÉ ÄÉ ÎÜÄ}èÄÌ~ çìþüçõ, ÉæÛÉTñÎ Ôpµ}µÌ~ÌJÕÞÉ. ÕèÉ ÛpÈÄ ¼É¹ µý ÕÉ ¹ çµ? ÉÌÞÞƒ µý. 8 µéèõì~ çìþétñ, ÕÉ ÌÛÈMðÌ~ çìþõþé. ±RÕOñÎ Õèɵ} µãy è Ï PCÏÞMð. ÕÉ MðÖÄ}ÄÌ~Ì }J, ±R æµ } µéõþï * ÎÛµ}µÌ~ÌJÕÞÉ. 9 ÕèÉÌ~ ÌÞÞƒÄ}Ä ¼É¹ µý Î ÃyJÎ Õèɵ} µþãîþ } ÞÞƒµÝ. ÕÉ EJÎ ÌÄ}ÄuÉÞƒ ÕèÉ Î ÃyJÎ ÌÞÞƒÌ~Ì ÄuÜ èü. 10 ÕÉ èôµýv ÎpRÈMð JÄ}ÄèÄ Ä}ÄŠÏÕÉqÉ ÌsÝèÝµÝ ÄuRΠ̵} æµþjì~ ÌÞÞƒµÝ. ÄŠÏÕÉqÉ æºþèäµ} èµµçý ÕÉMð æºüƒõä}èää} ÄuRÌ~Ìsµ} æµþjµ} EÎ. 11 ÕÉ èý¾éþïsrèä çìþmð, ÕÉ UðÎ kµý æìüoñýýèõïþµ RÈÄÉ. ÉÞÜ, Î ÌsÉ ÌsÛ ÌEÄu µèýì~ çìþétñ, èõ ÕtèÖÕtÜ MðµÝvÜ µr µ}eî. 12 æµ } ÎÉqÄÉqÉ ÕÞσ ÄŠèÎèÏ æµ }} } µém ÖÕtÜ ÕRÎ µþ }ºr.